Tahini – charakterystyka, cena oraz punkty sprzedaży. Jak przygotować pastę sezamową i jakie ma zastosowania kulinarne?
Laura Schneider
2026-05-28
4 min. czytania
1 / 1
1 zdjęcie
255
Tahini, potocznie określane również mianem pasty sezamowej, powstaje w wyniku przetworzenia nasion sezamu, które poddaje się procesowi obłuskiwania oraz delikatnego prażenia, a następnie dokładnemu rozdrobnieniu do konsystencji gładkiej masy. W niektórych tradycjach kulinarnych, zwłaszcza w wybranych regionach globu, etap usuwania łupin bywa pomijany. Ten produkt odgrywa fundamentalną rolę w diecie mieszkańców Bliskiego Wschodu oraz wschodnich terenów basenu Morza Śródziemnego, gdzie stanowi podstawowy komponent przy przygotowywaniu takich specjałów jak hummus czy słodka halwa, znana również pod nazwą chalwa.
Pasta tahini
Pasta tahini jest „masłem” sezamowym.. Sezam (Sesamum indicum L. ) wykorzystywany jest przez ludzi od około 6 tysięcy lat, a pierwsze jego kultywacje pojawiły się w centralnej Afryce, skąd rozprzestrzeniły się do Egiptu, Bliskiego Wschodu, Indii, Chin i innych państw.. Znane powszechnie słowa z jednej z baśni z „Księgi tysiąca i jednej nocy”, „Sezamie otwórz się!”, prawdopodobnie swoje pochodzenie zawdzięczają opisowi procesu otwierania nasion sezamu.. Wyrażenie to miało otwierać furtkę do komnaty pełnej skarbów schowanej w skale, co można uznać za alegorię bogactwa odżywczego nasion sezamu.
Tahini – właściwości
Nasiona sezamu od tysięcy lat doceniane są za swoje właściwości odżywcze.. Szczególną uwagę zwrócono na nie już około 3, 5 tysiąca lat temu w egipskich, a 2, 4 tysiąca lat temu w greckich tekstach medycznych.. W chińskich źródłach opisano ich działanie około 2, 3 tysiąca lat temu, natomiast w indyjskiej ajurwedzie nasiona sezamu stosowane były jako źródło oleju do masażu.. Zawierają one około 55% oleju oraz około 20% białka.. Dominującymi kwasami tłuszczowymi są oleinowy i linolowy (39 i 40% kwasów), natomiast aminokwasami: arginina, leucyna i metionina (140, 75, 36 mg/g białka).. Ponadto warto zwrócić uwagę na zawartość wapnia (1200 mg / 100 g), potasu (400 mg / 100 g), magnezu (370 mg / 100 g) oraz żelaza (9, 6 mg / 100 g).. Poza wartością odżywczą nasiona sezamu charakteryzują się pewnym potencjałem antyoksydacyjnym o pozytywnym wpływie na stan zdrowia, m.. in. Osób chorych na cukrzycę typu 2, miażdżycę czy otyłość.
Tahini – cena, gdzie kupić
Sezam jest surowcem dosyć tanim – ceny za kilogram pasty tahini oscylują wokół 35 zł.. Kupić ją można zarówno w niektórych supermarketach, jak i w sklepach internetowych z nieco szerszą ofertą.. Warto zwracać uwagę na daty produkcji i przydatności do spożycia, a także na jakość opakowań i sposób przechowywania.
Jak zrobić pastę tahini?
Po oczyszczeniu przez przesiewanie, przemyciu wodą i wysuszeniu nasiona są zwykle prażone w 120–150°C przez około 5 minut.. Prażenie wydobywa ich charakterystyczny, bogaty smak.. Podczas przetwarzania czasami są one mechanicznie obłuszczane – takie nasiona są łatwiej trawione, jednak nieco uboższe w wartość odżywczą.. Następnie są one mielone na gładką pastę.
Tahini – zastosowanie
Pasta tahini może mieć bardzo szerokie zastosowanie.. Wykorzystana może być jako dodatek do produktów suchych, takich jak chleb czy herbatniki, a także jako istotny element innych produktów takich jak chałwa czy humus.. Ponadto stosowana jest do przyprawiania ryżu, mięs, sałatek oraz sosów.. Niska cena, wysoka wartość odżywcza oraz wyjątkowy smak sprzyjają tak szerokiemu zastosowaniu.. Pasta tahini może stanowić cenny element diety.. Wartościowy skład odżywczy sprawia, że przetwory z sezamu mogą poprawiać stan zdrowia w niektórych jednostkach chorobowych związanych z otyłością w krajach rozwiniętych.. Ponadto niska ich cena sprawia, że sprzyjać mogą poprawie stanu odżywienia w niedożywieniu i związanych z nim schorzeniach w krajach rozwijających się.. Warto zachować jednak pewną ostrożność przy włączaniu pasty sezamowej do diety.. Krótkie i niezbyt intensywne prażenie nasion sezamu oraz brak dalszej obróbki termicznej, a w konsekwencji wysoka wrażliwość na zanieczyszczenia krzyżowe razem mogą sprzyjać zatruciu Salmonellą.. Ono zaś może być szczególnie niebezpieczne dla osób starszych i/lub z osłabioną odpornością.. Warto zwracać dużą uwagę na datę produkcji i termin przydatności do spożycia produktu, a także warunki przechowywania.. Ponadto pewne zagrożenie może występować na skutek reakcji alergicznej po spożyciu przetworów z nasion sezamu.. U dzieci i osób z osłabioną odpornością w konsekwencji może nawet wystąpić zagrażający życiu wstrząs anafilaktyczny.
Tagi
