Zalecenia żywieniowe dla dzieci z mukowiscydozą
Olivia Davis
2026-03-19
5 min. czytania
1 / 1
1 zdjęcie
221
Mukowiscydoza jest chorobą genetyczną, która jest przekazywana dziecku przez rodziców w sposób autosomalnie recesywny. Oznacza to, że występuje ona, gdy oboje rodzice są nosicielami uszkodzonego genu. Nie ma więc możliwości, że dziecko zarazi się nią podobnie jak przeziębieniem czy grypą podczas pobytu w przedszkolu. Opieka medyczna nad dzieckiem, które choruje na mukowiscydozę powinna obejmować różne aspekty, w tym odpowiednią dietę, terapię niedoboru zewnątrzwydzielniczej trzustki oraz leczenie włóknienia torbielowatego.
Mukowiscydoza jako dziedziczna patologia u dzieci
Mukowiscydoza to choroba genetyczna wywołana mutacją białka CFTR (Cystic Fibrosis Transmembrane Conductance Regulator), zlokalizowanego na 7. chromosomie autosomalnym. Defekty w funkcji lub braku tego białka zaburzają transport jonów chlorowych przez błony komórkowe, co prowadzi do nadmiernej absorpcji jonów sodu i wody, skutkując zagęszczeniem i zwiększoną lepkością wydzieliny w płucach [1]. Zaburzenia te dotyczą komórek układów oddechowego, trawiennego i rozrodczego. Drugim narządem dotkniętym przez chorobę jest trzustka. W wyniku zmian torbielowatych, w których gromadzi się śluz, dochodzi do upośledzenia jej funkcji zewnątrzwydzielniczej, polegającej na wytwarzaniu soku trzustkowego z enzymami niezbędnymi do trawienia. Mukowiscydoza jest chorobą układową, która pogarsza jakość życia dziecka i wymaga stosowania terapii inhalacyjnej, diety bogatej w kalorie oraz ćwiczeń wzmacniających mięśnie oddechowe.
Manifestacje mukowiscydozy u dzieci
Mukowiscydoza, jako nieuleczalna choroba genetyczna, znacząco wpływa na długość i jakość życia pacjentów, głównie ze względu na stopień uszkodzenia układu oddechowego. W pełnym obrazie klinicznym mukowiscydozy obserwuje się: nadmierną zawartość jonów chlorkowych w potach, nawracające zapalenia dróg oddechowych oraz zaburzenia wydzielnicze trzustki. W konsekwencji u dzieci z tą dolegliwością stwierdza się brak apetytu, problemy z trawieniem i wchłanianiem składników odżywczych, co prowadzi do opóźnień w rozwoju fizycznym i psychoruchowym. Niekorzystne procesy trawienne tłuszczów wynikają z niedoboru enzymów trzustkowych, takich jak lipaza, odpowiedzialna za ich emulgację. Niezatrawione tłuszcze przedostają się do jelit, wywołując częste biegunki tłuszczowe. W zależności od stopnia zachowanej funkcji trzustki, konieczne może być stosowanie suplementacji enzymatycznej, w tym lipazy.
Odpowiednia dieta dla dzieci z mukowiscydozą - kompleksowy poradnik
Dieta dla dziecka z mukowiscydozą musi być bogata w kalorie i białko, ponieważ dzieci z tą chorobą mają większe zapotrzebowanie energetyczne niż zdrowi rówieśnicy. Przewlekłe zaburzenia w funkcjonowaniu trzustki, które prowadzą do utraty nieprzyswojonego pokarmu, oraz częste infekcje dróg oddechowych, gorączka i wysiłek fizyczny związany z kaszlem dodatkowo zwiększają potrzebę dostarczania energii. Jednocześnie dzieci z mukowiscydozą często mają słaby apetyt i niechęć do jedzenia. W diecie konieczne jest uwzględnienie suplementacji enzymami trzustkowymi (w zależności od stanu trzustki) oraz witaminami rozpuszczalnymi w tłuszczu, takimi jak A, D, E i K. Aby zapewnić dziecku wystarczającą ilość energii, należy stosować produkty o wysokiej gęstości energetycznej, czyli te, które w niewielkiej ilości dostarczają dużo kalorii.
Tagi
