Mimo że przez lata istniały fałszywe przekonania dotyczące negatywnych skutków cholesterolu, które zostały obalone przez liczne badania naukowe, nadal istnieje nieuzasadniony strach przed tym związkiem oraz jego nieuzasadnione wiązanie z miażdżycą. Czy dieta o zmniejszonej zawartości tłuszczów jest naprawdę niezbędna w profilaktyce chorób układu krążenia? Jakie schorzenia wymagają ograniczenia spożycia cholesterolu i jakie produkty powinny być w takiej sytuacji preferowane?
Metabolizm cholesterolu
Nie wszyscy zdają sobie sprawę, że stężenie cholesterolu we krwi nie jest jedynie wynikiem dostarczania go z pożywieniem.. Jednym z podstawowych procesów fizjologicznych jest metabolizm cholesterolu, czyli proces jego rozpadu i syntezy.. To raczej wypadkowa tych zjawisk i czynniki decydujące o transporcie cholesterolu w organizmie wpływają na jego stężenia w naczyniach krwionośnych.. Związek ten dostarczony z dietą wchłaniany jest w jelicie cienkim, gdzie rozdzielony zostaje na dwie pule.. Większa część trafia do naczyń limfatycznych i po połączeniu z białkami tworzy lipoproteiny HDL i LDL, odpowiadające za transport cholesterolu z tkanek do wątroby i odwrotnie.. Pozostała część trafia do żyły wrotnej wędrując do hepatocytów.. Ostatecznie, jako składnik żółci cholesterol wydzielany jest do dwunastnicy i bierze udział w trawieniu tłuszczów.. Jeśli zaś ilość dostarczanego cholesterolu z dietą jest zbyt mała w stosunku do zapotrzebowania, organizm potrafi syntezować go na drodze przemian związanych z udziałem związku o nazwie acetylo-CoA.. Jego nadwyżka prowadzi zaś do powstania kwasów żółciowych i ich soli, które wydalane są z kałem – jest to główna droga eliminacji nadmiaru cholesterolu z organizmu.. Okazuje się również, że prawie połowa wchłanianego cholesterolu nie pochodzi z pożywienia [1].. Oczywiście, omówione przemiany są dużo bardziej skomplikowane i wieloetapowe.. Konkluzją jednak jest fakt, iż cholesterol – zarówno pochodzący z endogennej syntezy w organizmie, jak i ten dostarczany z pożywieniem – nie jest jedynie składnikiem, który trafiając prosto do naczyń krwionośnych powoduje natychmiastowe tworzenie blaszki miażdżycowej.. Rola cholesterolu jest dużo bardziej złożona.. Bierze udział w trawieniu tłuszczów, syntezie hormonów, wpływa na prawidłowe funkcjonowanie mózgu.. W warunkach fizjologicznych organizm sam potrafi regulować ilość wchłanianego cholesterolu, wykorzystywać go do swoich celów a nadmiar usuwać.. Jego podwyższone stężenie we krwi jest raczej sygnałem, że podstawowe procesy metaboliczne zostały zaburzone.. Zamiast więc dążyć do zmniejszenia stężenia cholesterolu całkowitego – w tym przypadku jedynie markera stanu chorobowego – należy dążyć do odkrycia źródła problemu i jego rozwiązania, co przełoży się na wyrównanie całego profilu lipidowego.
Rozpocząłeś czytanie artykułu PRO
Możesz zapoznać się z pierwszym rozdziałem. Aby przeczytać cały artykuł i odblokować pełną treść, przejdź do konta PRO.