Glukose im Urin – Referenzwerte und Abweichungen. Glukose im Urin bei schwangeren Frauen und Kindern.
Mateusz Pawlak
2026-03-18
4 Min. Lesezeit
1 / 1
1 zdjęcie
227
Die Urinanalyse ist eine zentrale diagnostische Methode, die die Erkennung zahlreicher Erkrankungen und Stoffwechselstörungen ermöglicht. Das Vorhandensein von Glukose im Urin kann auf erhebliche gesundheitliche Probleme hinweisen, doch in bestimmten Fällen, wie etwa bei einem Schwangerschaftsdiabetes, ist eine geringe Menge an Urinzucker physiologisch bedingt. Glukosurie kann bei verschiedenen Personengruppen auftreten, darunter schwangere Frauen und Kinder.
Cukier w moczu
Cukier w moczu może dotyczyć glukozy (glukozuria), fruktozy (fruktozuria), galaktozy (galaktozuria), laktozy (laktozuria) i pentoz (pentozuria), jednakże najczęściej obserwuje się glukozurię.. W prawidłowym moczu zdrowej osoby cukier nie występuje, ponieważ w procesie tworzenia moczu glukoza jest resorbowana w kanalikach nerkowych, jednakże w wyniku zmian patofizjologicznych może dochodzić do zaburzenia tego procesu.. Wyróżnia się 3 rodzaje glukozurii:
łagodna: jej przyczyną jest obniżenie progu nerkowego i maksymalnej resorpcji glukozy (typ a), obniżenie progu nerkowego z prawidłową resorpcją glukozy (typ b), całkowity brak resorpcji glukozy (typ c), glukozuria występująca w cukrzycy i cukrzycy ciężarnych, glukozuria w wyniku nieprawidłowego działania kanalików nerkowych (Zespół Fanconiego).. Cukromocz może pojawić się w wyniku zaburzeń hormonalnych (szczególnie w przypadku nadczynności kory nadnerczy), w chorobach wątroby, w guzach przysadki mózgowej, w uszkodzeniu kanalików proksymalnych nerek (glukozuria nerkowa), w wyniku działania niektórych leków oraz w cukrzycy i cukrzycy ciążowej.. Pojawienie się cukru w moczu jest wskazaniem do wykonania glikemii (pomiar stężenia glukozy we krwi).. Charakterystycznymi objawami cukromoczu jest częstomocz, uczucie pragnienia oraz wysychanie śluzówek [1].
Cukier w moczu – norma
W badaniu moczu jako normę przyjmuje się brak glukozy.. Pomimo tego, że zdrowe nerki fizjologicznie mogą wydalać niewielką ilość glukozy, jej śladowa ilość – poniżej 100 mg/dl glukozy, w moczu nie jest wykrywana ze względu na ograniczoną czułość laboratoryjnych pasków testowych.. Prawidłowa wartość progu nerkowego glikemii mieści się w przedziale 150–180 mg/dl [2].. W przypadku kobiet w ciąży wartość ta jest niższa (mniej niż 150 mg/dl), w związku z czym u kobiet w ciąży może występować fizjologiczna glukozuria.. Aby określić czy występuje cukier w moczu wykorzystuje się metody chemiczne bądź testy paskowe.. Po zamoczeniu w moczu paska nasyconego odczynnikami chemicznymi i odczekaniu kilkunastu sekund porównuje się barwę jaka na nim powstała ze wzorem podanym na opakowaniu.. W przypadku pasków testowych nie można określić ilości cukru w moczu, można natomiast w przybliżeniu odczytać wzrokowo jej stężenie według skali: ślad (+), małe stężenie (++), umiarkowane stężenie (+++), duże stężenie (++++) [3].
Cukier w moczu w ciąży
Glukozuria może występować u kobiet w ciąży, u których stężenie glukozy w surowicy jest prawidłowe.. Wynika to ze zwiększonego przesączania glukozy w cewkach proksymalnych w wyniku wzrostu GFR (wskaźnik filtracji kłębuszkowej).. Obecność niewielkiej ilości glukozy w moczu w trakcie ciąży jest spowodowana tym, iż nerki posiadają w tym czasie mniejszą zdolność filtrowania glukozy z moczem i jest to zjawisko w pełni fizjologiczne.. Szacuje się, iż występuje u 5 – 15 % kobiet ciężarnych.. Ilość usuwanej glukozy może wynosić od 1 do 10 gramów.. Glukozurii w ciąży nie należy jednak lekceważyć, ponieważ może to być pierwszym objawem cukrzycy ciążowej [4].
Cukier w moczu u dzieci
Jedną z najczęstszych przyczyn wystąpienia cukromoczu u dzieci jest pojawienie się cukrzycy.. U około 6% dzieci z asymptomatyczną glukozurią w przyszłości rozwija się cukrzyca typu 1.. Glukozuria u dzieci podobnie jak u dorosłych może wynikać również z nieprawidłowego funkcjonowania nerek, w którym to przypadku nie obserwuje się podwyższonego stężenia glukozy w surowicy [5].. Inne z przyczyn wystąpienia glukozurii u dzieci to czynniki stresogenne: infekcje, oparzenia, niedotlenienie, hipotermia, operacje, niski próg nerkowy, odwodnienie hiponatremiczne spowodowane biegunką i leki (penicylina, cefalosporyna, nitofurantoina, kortykosteroidy, kwas askorbinowy) [6].. W prawidłowym moczu cukier nie występuje.. Przekroczenie progu nerkowego (>180 mg/dl) prowadzi do glukozurii.. Pojawienie się cukromoczu może wiązać się z cukrzycą, zaburzeniami hormonalnymi, chorobami wątroby czy przyjmowaniem niektórych leków.. W cukrzycy ciążowej, w wyniku fizjologicznego obniżenia progu nerkowego, może pojawić się cukromocz, który powinien być poddany dalszej diagnostyce, podobnie jak glukozuria wykryta u dzieci.
