Wpływ orzechów na populacje mikroskopijnych organizmów
Isabella Taylor
2026-03-25
5 min. czytania
1 / 1
1 zdjęcie
229
Osiągnięcia naukowe pozwalają badaczom udowadniać, jak znaczący wpływ mają mikroskopijne organizmy na zdrowie ludzkie, które zamieszkują całe ciało, a szczególnie te, które kolonizują przewód pokarmowy. Niestety, są one bardzo wrażliwe na jakiekolwiek zmiany w sposobie odżywiania - im więcej przetworzonych produktów, tym jest ono mniej korzystne dla mikroflory.
Flora bakteryjna jelit - opis
Flora bakteryjna jelit to zbiór mikroskopijnych organizmów, głównie bakterii, ale także grzybów, które osiedlają przewód pokarmowy, szczególnie jego ostateczny odcinek - jelito grube. Składa się ona z około 1000 gatunków, których wspólny genom zawiera około 100 razy więcej genów niż ludzki. Flora bakteryjna jelit pełni istotną rolę w funkcjonowaniu organizmu gospodarza poprzez produkcję produktów ubocznych z resztek pokarmowych oraz syntezę witamin i aminokwasów.
Funkcja mikrobiomu w ciele
Mikrobiom jelitowy odgrywa wiele kluczowych ról, które są zwykle powiązane z biosyntezą lub metabolizmem związków. Jednym z produktów mikrobioty jest kwas masłowy, który powstaje w wyniku fermentacji nieswojonych węglowodanów i jest głównym źródłem energii dla komórek wyścielających przewód pokarmowy. Kwas masłowy również wzmacnia funkcję bariery jelitowej, hermetyzując ją i modulując odpowiedź immunologiczną. Bakterie osiedlające się w jelicie mają znaczący wpływ na układ pokarmowy, a zatem zmiany w tej populacji bakterii są powiązane z zaburzeniami funkcjonalnymi układu pokarmowego, takimi jak przewlekłe biegunki, zaparcia i zespół jelita drażliwego. Ponadto, te mikroorganizmy mogą mieć szczególny wpływ na skuteczną odpowiedź immunologiczną oraz na prawidłowe funkcjonowanie układu nerwowego.
Wpływ diety na skład i różnorodność mikrobioty u ludzi
Mikrobiom u ludzi wykazuje znaczne różnice, które wynikają nie tylko z diety, ale również z trybu życia. Wśród osób mieszkających razem i mających podobne nawyki żywieniowe można zaobserwować podobne typy mikroorganizmów. Nie stanowi to zaskoczenia, ponieważ dieta jest jednym z czynników, które wpływają na skład i różnorodność mikrobioty. Wśród zdrowych ludzi i tych zmagających się z różnymi schorzeniami również można dostrzec znaczne różnice. W związku z tym narodziła się hipoteza, że istnieje ścisły związek między stanem zdrowia a mikrobiotą jelitową. Badacze odkryli, że dysbioza jelitowa nie jest tylko związana z jednostkami chorobowymi w obrębie układu pokarmowego, ale również z chorobami metabolicznymi, takimi jak otyłość czy cukrzyca typu 2 (C. Bamberger i wsp. 2018). Dieta jest jednym z najważniejszych czynników, które wpływają na ilość i rozmieszczenie mikroorganizmów w jelicie.
Wpływ konsumpcji orzechów na mikrobiom jelitowy
Nawet drobne modyfikacje w codziennym jadłospisie mogą wywierać pozytywny wpływ na stan zdrowia. Orzechy, będące źródłem kwasów tłuszczowych nienasyconych, polifenoli oraz błonnika pokarmowego, potrafią wpływać na mikrobiotę jelitową, a tym samym na cały organizm. Zgodnie z dostępnymi badaniami, spożywanie orzechów może wywrzeć korzystny wpływ na układ krwionośny oraz mikrobiotę jelitową. Fermentacja polisacharydów dostarczanych razem z orzechami prowadzi do wytworzenia się krótkich łańcuchów kwasów tłuszczowych, które podnoszą kurczliwość oraz produkcję śluzu w końcowej części przewodu pokarmowego. Orzechy są także bogatym źródłem tłuszczów, które charakteryzują się niską biodostępnością i mogą stanowić potencjalne źródło pożywienia dla mikroorganizmów zamieszkujących jelita. Badania wskazują, że konsumpcja orzechów może przyczynić się do wzrostu pewnych szczepów bakterii. W jednym z badań (A. Creedon i wsp. 2020) udowodniono, że spożywanie orzechów wiąże się ze wzrostem ilości rodzajów Clostridium, Lachnospira oraz Roseburia, które są znane z produkowania maślanu, korzystnie wpływającego na zdrowie jelit. Co więcej, badanie na modelu zwierzęcym (A. E. Yanni i wsp. 2020) wykazało, że dieta bogata w pistacje przywraca odpowiednią mikrobiotę bakteryjną szczurom z cukrzycą. Należy jednak pamiętać, że wyniki badań przeprowadzonych na zwierzętach niekoniecznie muszą być przenoszone na ludzi. Optymalnie jest włączyć 45 g orzechów do dziennej diety.
Nie tylko orzechy są niezbędne do zmiany mikrobioty
Chociaż w ostatnim czasie przeprowadzono badania na zwierzętach i ludziach, które wzbudzały optymizm, to jednak, jak podkreślają badacze, orzechy nie są tak spektakularne, jak mogą się wydawać. Jest to potwierdzone przez badanie naukowe (S. Galie i wsp. 2021), w którym porównano wpływ diety śródziemnomorskiej i dodania jednej porcji orzechów do codziennej diety bez zmiany nawyków żywieniowych na mikrobiotę jelitową. Jak się okazało, dieta miała znacznie lepszy wpływ na mikroorganizmy, a także znacznie zwiększała ilość korzystnych drobnoustrojów. To wskazuje, że samo dodanie orzechów do diety może nie być wystarczającym działaniem. Dlatego ważne jest, aby codziennie zadbać o różnorodną dietę, bogatą w błonnik, w tym rozpuszczalne frakcje błonnika znajdujące się w owocach i warzywach oraz nierozpuszczalne frakcje błonnika zbóż, polifenole zawarte w roślinach, nienasycone kwasy tłuszczowe z orzechów i pestek oraz fermentowane produkty spożywcze. Im dieta jest bardziej zróżnicowana i mniej przetworzona, tym przyjazniej jest dla mikroorganizmów. Oprócz tego nieocenione są regularna aktywność fizyczna, wysokiej jakości sen i odpoczynek. Bez tych elementów nie można mówić o zdrowym i wartościowym mikrobiomie jelitowym.
