Ochronne maski przeciwpyłowe i antysmogowe: klasyfikacja, mechanizmy filtracji, efektywność oraz zalecane warunki użytkowania w środowiskach o podwyższonym zanieczyszczeniu powietrza

Producenci masek antysmogowych w swojej ofercie posiadają kilka wariantów, w zależności od potrzeb użytkownika.. Biorąc pod uwagę aktywność fizyczną możemy znaleźć: maskę do biegania, najlepiej z zaworkiem, dzięki któremu można lepiej regulować przepływ powietrza, a więc i zużycie filtrów; maskę na rower, podobnie jak do biegania, musi uwzględnić zwiększoną intensywność oddychania.. Dla rowerzystów szczególnie korzystna może być maska przeciwpyłowa całotwarzowa, czyli tzw.. Maska pełna.. Dodatkowo chroni ona oczy, które pod wpływem zanieczyszczeń zaczynają łzawić i mogą wykazać także objawy zapalenia spojówek; maskę spacerową, zatrzymującą często tylko 80% pyłów.. Może przepuszczać także pewną część pyłów PM2, 5.. Maski wielokrotnego użytku kosztują od kilkudziesięciu do kilkuset złotych i wymagają regularnej wymiany filtra z aktywnego węgla.. Przy zanieczyszczeniach na poziomie (średnia dobowa) 300-400% normy, filtr wystarcza na 200–300 godzin.. Z kolei maski jednorazowe są zdecydowanie tańsze, bo kosztują nawet kilka złotych, jednak przy stale utrzymującym się wysokim poziomie zanieczyszczeń jednorazowa maska jest niezbyt ekonomiczną inwestycją.. Zawarte w niej filtry wykazują bardzo różną skuteczność w zależności od jakości wykonania, stąd są mniej pewne od wymiennych filtrów węglowych.. Przy wyborze takich masek należy zwrócić uwagę na zawarty w niej filtr i jakość wykonania.. Jedynym zamiennikiem dla masek przeciwsmogowych mogą być techniczne maski przeciwpyłowe.. W praktyce bowiem oba typy różnią się przede wszystkim wykończeniem i estetyką, natomiast zastosowane filtry są bardzo podobne.. Dzielą się na trzy rodzaje: maska przeciwpyłowa p1 zatrzymuje tylko 80% pyłów i może przepuścić pewną część pyłów PM2, 5.. Jest to podstawowy stopień ochrony; maska przeciwpyłowa p2 zatrzymuje prawie wszystkie pyły PM2, 5 i co najmniej 94% pyłów o średnicy poniżej 0, 5 µm.. Maska przeciwpyłowa p2 jest też często stosowanym standardem przy pracach budowlanych, więc można skorzystać i z tego rodzaju masek; maska przeciwpyłowa p3 zatrzymuje powyżej 99, 5% cząstek o średnicy do 0, 5 µm.. Jest to obecnie najczęściej dostępny filtr zapewniający najpełniejszą ochronę.. Tego typu maski poleca się dla biegaczy, rowerzystów, a także dla osób szczególnie wrażliwych i z chorobami układu oddechowego.. Większość popularnych masek antysmogowych to modele z filtrami węglowymi.. Służą one do zatrzymywania zanieczyszczeń suchych, a więc sprawdzają się przy bardzo niskiej temperaturze, która powoduje strącanie wilgoci.. Nie zachodzą w nich żadne reakcje chemiczne a zanieczyszczenia są jedynie fizycznie wiązane na powierzchni węgla aktywnego.. Druga opcja to pochłaniacze, które są wypełnione specjalnymi reagentami, dzięki czemu chemicznie neutralizują zanieczyszczenia.. Są mniej uniwersalne niż filtry węglowe, ale w stosunku do określonych substancji cechują się dużo wyższą skutecznością.. W praktyce dobry filtr lepiej ochroni przed smogiem niż pochłaniacz, ale trzeba zwrócić uwagę na zagrożenie ze strony toksycznej mgły – z tą poradzą sobie tylko najlepsze filtry węglowe, a nawet ich żywotność będzie w takich warunkach mniejsza.