Nagłe napady senności i hipersomnii – przyczyny, objawy, diagnostyka i leczenie
Alicja Kowalska
2026-03-18
7 min. czytania
1 / 1
1 zdjęcie
30
Nagłe ataki senności i hipersomnia stanowią rzadki zespół objawów, który charakteryzuje się przez niespodziewane i niestabilne okresy senności w trakcie dnia. Przyczyny tego schorzenia nie są jeszcze w pełni poznane, jednakże w niektórych przypadkach stwierdza się niedobór substancji zwanej hipokretyną, która jest wytwarzana przez mózg. Ten stan nie jest śmiertelny, jednakże może poważnie ograniczyć aktywność życiową osoby dotkniętej
Narkolepsja – definicja, objawy i klasyfikacja zaburzenia snu o podłożu neurologicznym
Narkolepsja stanowi rzadkie, przewlekłe zaburzenie neurologiczne związane z regulacją cyklu snu i czujności, objawiające się nagłymi, niepowstrzymywalnymi epizodami senności w ciągu dnia, których średni czas trwania nie przekracza zazwyczaj dziesięciu minut. Według Międzynarodowej Klasyfikacji Zaburzeń Snu (ICSD-3) wyróżnia się trzy odrębne postacie tego schorzenia: **narkolepsję typu 1** (związaną z występowaniem katapleksji – nagłego, odwracalnego i przemijającego zaniku napięcia mięśniowego, wywołanego deficytem neuroprzekaźnika hipokretyny w ośrodkowym układzie nerwowym), **narkolepsję typu 2** (pozbawioną początkowo objawów kataplektycznych, choć w miarę postępu choroby mogą one się rozwinąć, przy czym etiologia pozostaje nie w pełni wyjaśniona) oraz **narkolepsję wtórną**, będącą konsekwencją przyjmowania określonych substancji farmakologicznych lub współwystępującą z innymi jednostkami chorobowymi, takimi jak nowotwory mózgu czy urazy głowy. Szacunkowa zapadalność na narkolepsję typu 1 wynosi około 25 przypadków na 100 000 populacji, podczas gdy dla typu 2 wskaźnik ten kształtuje się na poziomie 25–34 na 100 000 osób. Choroba ujawnia się najczęściej w przedziale wiekowym między 15. a 35. rokiem życia, przy czym częściej dotyka mężczyzn, choć nie wyklucza się jej występowania u dzieci. Choć narkolepsja nie stanowi zagrożenia dla życia, znacząco obniża jego jakość, utrudniając codzienne funkcjonowanie – w skrajnych przypadkach uniemożliwia wykonywanie czynności wymagających pełnej koncentracji, takich jak prowadzenie pojazdów mechanicznych czy uprawianie dyscyplin sportowych o podwyższonym ryzyku.
Rozpocząłeś czytanie artykułu PRO
Możesz zapoznać się z pierwszym rozdziałem. Aby przeczytać cały artykuł i odblokować pełną treść, przejdź do konta PRO.
