Morskie przysmaki – czy odważysz się je spróbować?

Owoce morza stanowią źródło składników odżywczych. Są one źródłem białka o niskiej zawartości tłuszczu i dostarczają witamin oraz składników mineralnych, takich jak jod, selen, fluor, żelazo, cynk, miedź i magnez. Ostrygi są najbogatszym źródłem cynku, który wpływa nie tylko na zdrową skórę i paznokcie, lecz przede wszystkim na prawidłowe funkcjonowanie układu immunologicznego. Ponadto, są one naturalnym źródłem kwasów tłuszczowych omega-3 (EPA i DHA), które mogą łagodzić lub zapobiegać objawom przewlekłych schorzeń, takich jak miażdżyca i nadciśnienie.

Wśród zwierząt morskich wyróżniamy głowonogi (kalmary i ośmiornice), skorupiaki (kraby, langusty, homary i krewetki) oraz owoce morza (ostrygi). Wśród zwierząt słodkowodnych największą rolę odgrywają raki, ślimaki lądowe oraz jadalne żaby. Obsługa termiczna owoców morza trwa zaledwie kilka minut, a niektóre, takie jak małże i ostrygi, można spożywać surowe. Kalmary mają lekko gumowatą konsystencję i są przyrządzane w cieście, co czyni je ciekawą przystawką. Langusty są podobne do dużych krewetek i ważą od 1 do 8 kg. Homary, podobnie jak kraby, zmieniają kolor na jasnoczerwony po ugotowaniu poprzez wydzielenie dużych ilości karotenoidów. Małże powinny być zamknięte szczelnie - tylko tak są świeże. Większe małże o twardej skorupie są używane do zup i potraw, mniejsze spożywa się surowe. W Polsce najczęściej dostępne są owoce morza zamrożone lub zakupione w puszkach. Po rozmrożeniu należy je szybko przygotować, aby uniknąć rozwoju bakterii.

100 gramów gotowanych krabów stanowi jedynie 120 kalorii. W ich składzie znajduje się ponad 20% wartościowego białka, a reszta to kwasy tłuszczowe omega-3. Kraby są bogatym źródłem witaminy B12, niezbędnej do prawidłowej produkcji czerwonych krwinek oraz rozkładu homocysteiny, której podwyższone stężenie jest groźnym wskaźnikiem miażdżycy. Witaminy z grupy B, szczególnie B3 i B6, a także witaminy A i E, również znajdują się w krabach. Zawartość 50 µg selenu na 100 gramów (100% RDA) sprawia, że kraby są doskonałym jego źródłem. Selen ma właściwości przeciwutleniające. W ostatnich badaniach naukowych ustalono, że selen zawarty w krabach jest bardzo dobrze przyswajalny, a ponieważ jego niedobór jest czynnikiem ryzyka m.in. chorób układu krążenia, niewydolności serca, cukrzycy typu 2, upośledzenia funkcji poznawczych, depresji oraz nowotworów, kraby mogą odgrywać wyjątkową rolę jako żywność zapobiegająca tym chorobom. Kraby mogą być unikalnym źródłem astaksantyny – karotenoidu o właściwościach antyoksydacyjnych i przeciwzapalnych. Astaksantyna wspiera układ nerwowy i układ mięśniowo-szkieletowy. W niektórych badaniach na zwierzętach wykazano, że astaksantyna przyczynia się do zmniejszenia ryzyka rozwoju raka okrężnicy, cukrzycy oraz miażdżycy. Należy jednak pamiętać, że w krabach znajdują się spore ilości cholesterolu, dlatego osoby z podwyższonym jego stężeniem we krwi powinny je ograniczać. W polskiej kulturze trudno się przyzwyczaić do spożywania owoców morza, szczególnie do ich delikatnej, lekko galaretowatej konsystencji. Od czasu do czasu warto jednak przyrządzić specjał kuchni francuskiej lub śródziemnomorskiej.