4 powody na spożycie ziemniaków
Isabella Taylor
2026-03-24
4 min. czytania
1 / 1
1 zdjęcie
2691
Ziemniaki stanowią składnik, który od wieków tworzy podstawę wyżywienia ludzi na całym globie. Długa i bogata tradycja potraw z kartofli jest również obecna w kuchni polskiej. W przeszłości, kiedy inne produkty były trudno dostępne, ziemniaki często stanowiły jedną z nielicznych dostępnych źródeł pożywienia. Dzięki temu nauczyliśmy się przyrządzać je na wiele różnych sposobów, np. w formie placek, omletów, zup czy nawet sałatek.
Ziemniaki wspierające kontrolę wagi
Zakładanie, że ziemniaki są tłuste, jest jednym z największych mitów w świecie dietetyki. To wynika z kilku niepowiązanych ze sobą powodów. Przede wszystkim, ziemniaki są często mylone z innymi, mniej wartościowymi produktami, które są tanie i mają białą barwę. Małoznaczące makarony i chleb uważane są za produkty wysoko przetworzone, które nie dostarczają składników odżywczych, ale jedynie drastycznie zwiększają poziom cukru we krwi i prowadzą do otyłości. Ziemniaki są rzeczywiście tanie, ale to nie oznacza, że są mniej wartościowe! W rzeczywistości, mimo że ziemniaki mają wysoki indeks glikemiczny, to nie jest to najlepszy wskaźnik do oceny wartości odżywczej produktu. Dodanie do ziemniaków porcji chudego mięsa i bogatych w błonnik warzyw wpłynie natychmiast na stabilizację poziomu cukru we krwi. Rzekome tłuste właściwości ziemniaków mogą także wynikać z tego, w jaki sposób są one tradycyjnie podawane na polskich stołach. Schabowego z ziemniakami uważa się za jedno z najpopularniejszych narodowych dań, ale ma niewiele wspólnego z zdrowym posiłkiem. Schabowy jest obtoczony w panierce i smażony w głębokim tłuszczu, a do ziemniaków dodawane są obfite ilości wysoko kalorycznego sosu. Trudno uwierzyć, że to ziemniaki miałyby prowadzić do akumulacji tłuszczu w tym posiłku. Nigdy nie mówi się „schabowy z ziemniakami i brokułami”, a w rzeczywistości ziemniaki nie są szkodliwe dla sylwetki. W kwietniu 2012 roku na Uniwersytecie w Waszyngtonie wykazano, że regularne spożywanie ziemniaków nie jest powiązane z nadwagą, cukrzycą ani podwyższonym poziomem CRP (markerem stanów zapalnych).
Nieprawdopodobnie sycące
Wcześniej wspominano, że ziemniaki mają wysoki indeks glikemiczny. W założeniu, spożywanie produktu o wysokim IG prowadzi do szybkiego wzrostu poziomu cukru we krwi, który następnie gwałtownie spada, prowadząc do stanu hipoglikemii, kiedy pojawia się silne pragnienie słodyczy i zaczynamy się przejadać prostymi węglowodanami, rozpoczynając cały cykl od nowa. Ta teoria dotyczy jednak produktów przetworzonych, ale nie ziemniaków. Po spożyciu ziemniaków, zamiast uczucia głodu, występuje bardzo silne poczucie sytości. W 1995 roku dr Susanna Holt opracowała pojęcie indeksu sytości, który porównuje produkty pod względem sycącego działania odczuwalnego po spożyciu posiłku. Może to być spowodowane dużą ilością wody lub błonnika w produkcie. Ale jak to możliwe, że ziemniaki mają wysoki indeks glikemiczny, ale nie powodują uczucia głodu? W indeksie wyróżniono 38 różnych produktów spożywczych, ale zwyciężyły gotowane ziemniaki! Ziemniaki mają niewielką zawartość błonnika, ale dużą ilość wody, dlatego produkty jak frytki czy chipsy, mimo że są produkowane z ziemniaków, nie mają sycących właściwości, ponieważ zostały pozbawione wody w procesach obróbki termicznej.
Obfitujący w pełnię składników odżywczych
Ziemniaki nie tylko są niskokaloryczne, ale także obfitują w składniki mineralne i witaminy. Są szczególnie znane z wysokiego poziomu potasu. Jedna duża ziemniak może zawierać nawet 1,5 grama potasu, co stanowi około 33 procent dziennego zapotrzebowania dorosłego człowieka na ten składnik. Ziemniaki dostarczają także rzadkiego manganu, mikroelementu niezbędnego do prawidłowego funkcjonowania metabolizmu i utrzymania mocnych kości. W odniesieniu do witamin, ziemniaki są szczególnie bogatym źródłem witaminy C. Jedna bulwa dostarcza około 21 miligramów, co stanowi 28 procent dziennego zapotrzebowania. Wysokie spożycie witaminy C może być pomocne w walce z chorobami, pomagając skrócić czas ich trwania. W ziemniakach znajduje się także dużo witaminy B6, która wspomaga funkcjonowanie układu nerwowego. Chociaż bataty są często przedstawiane jako lepsza odmiana tradycyjnych ziemniaków, to w rzeczywistości są po prostu inne, ale niekoniecznie lepsze.
Finansowo opłacalne
Ziemniaki należą do najbardziej opłacalnych produktów spożywczych, co oznacza, że oferują znaczne ilości składników odżywczych po stosunkowo niskich kosztach. Badania przeprowadzone przez dr Adama Drewnowskiego w 2013 roku wykazały, że ziemniaki zajęły drugie miejsce pod względem wartości odżywczych w porównaniu z innymi produktami spożywczymi, jeśli chodzi o pieniądze wydane na jednostkę masy. To oznacza, że spożywając ziemniaki, możemy dostarczyć organizmowi dużą liczbę witamin i minerałów, jednocześnie oszczędzając na zakupach żywności.
