"Żelatyna - cechy i dobieranie dawek... Czy rzeczywiście żelatyna w diecie sportowców chroni stawy?"
Emilia Szymańska
2026-03-17
3 min. czytania
1 / 1
1 zdjęcie
323
Powszechne przekonanie, że spożywanie żelatyny jako składnika żywności powinno zostać zwiększone u osób fizycznie aktywnych oraz sportowców, których zawodowe życie wymaga intensywnych wysiłków fizycznych.. Wymieniona substancja białkowa zyskała zwolenników ze względu na jej stosunkowo wysoki poziom kolagenu.. Uważa się, że żelatyna może być skutecznym rozwiązaniem podczas leczenia zmian degeneracyjnych w układzie ruchu, a także przyspieszać procesy rekonwalescencyjne po doznanych urazach i kontuzjach.
Charakterystyka mieszaniny białek znanej jako żelatyna
Żelatyna, będąc produktem hydrolizy wiązań peptydowych oraz procesów sieciowania kolagenu z surowców pochodzenia zwierzęcego (np. skóry, kości, chrząstki wołowe i wieprzowe), stanowi mieszaninę białek o zróżnicowanych strukturach. Alternatywnymi źródłami surowca mogą być ryby oraz odpady z przemysłu rybnego. Dzięki swojemu składowi, żelatyna posiada liczne korzystne właściwości: wspomaga regenerację tkanki łącznej (aminokwasy takie jak hydroksyprolina, hydroksylizyna, glicyna i prolina aktywnie uczestniczą w syntezie kolagenu), reguluje nadmiar aminokwasów siarkowych, poprawia elastyczność skóry i przyspiesza jej odnowę, wzmacnia włosy i paznokcie, łagodzi dolegliwości stawów i mięśni, wykazuje działanie przeciwzapalne, zwiększa elastyczność ścięgien oraz wspomaga kontrolę apetytu.
Żelatyna dla osób aktywnych fizycznie
W powszechnym przekonaniu istnieje pogląd, że białko obecne w żelatynie może skutecznie wspierać rozwój tkanki mięśniowej, jednak nic bardziej błędnego nie można sobie wyobrazić. Przeciwnie, żelatyna, choć jest białkiem pochodzenia zwierzęcego, wyróżnia się minimalną ilością aminokwasów egzogennych, a zwłaszcza leucyny. Warto przypomnieć, że leucyna stanowi kluczowy składnik w procesie syntezy białek mięśniowych (MPS). Dlatego żelatyna nie stanowi optymalnego źródła białka dla osób dążących do zwiększenia masy mięśniowej. Niski wskaźnik wartości biologicznej tego białka wynika głównie z braku tryptofanu (prawie zerowego). Mimo to, żelatyna jest ceniona ze względu na inne korzystne właściwości, takie jak pozytywny wpływ na funkcjonowanie układu ruchu.
Żelatyna wspomagająca zdrowie stawów
Badania naukowe wskazują, że regularne spożywanie żelatyny może poprawić kondycję chrząstek, ścięgien, wiązadeł oraz stawów, choć efekt ten nie jest znaczący. Wartościowe dane pochodzą z prac Van Vijvena i jego zespołu, które potwierdzają, że żelatyna działa skuteczniej niż placebo w łagodzeniu bólu stawowego. Mimo to, nie ma wystarczających dowodów na to, że zwiększone spożycie żelatyny wpływa na lepszą funkcję stawów i ścięgien. Konieczne są dalsze badania w tej dziedzinie. Ponadto, witamina C odgrywa kluczową rolę w syntezie kolagenu, dlatego należy dbać o jej odpowiednią ilość w diecie lub rozważyć suplementację.
