Dietyczny plan żywieniowy dla anemii z wysokim poziomem żelaza – przykładowy zestaw posiłków
Julia Wójcik
2026-03-18
4 min. czytania
1 / 1
1 zdjęcie
236
Niedokrwistość, znana również jako anemia, to stan charakteryzujący się obniżonym poziomem hemoglobiny, ilością erytrocytów lub hematokrytu. Czerwone krwinki, czyli erytrocyty, pełnią kluczową rolę w transportie tlenu dzięki swojej zdolności do jego wiązania i uwalniania. Proces ten jest możliwy dzięki hemoglobinie, białku o czerwonym zabarwieniu, zawartej w erytrocytach i zawierającej w swojej strukturze żelazo. Dlatego ten pierwiastek jest niezbędny dla prawidłowego tworzenia się i funkcjonowania erytrocytów. Niedobór żelaza może prowadzić do niedokrwistości, a najczęściej jest spowodowany krwawieniami, choć może również wynikać z niewystarczającego jego dostarczania przez dietę.
Dieta na anemię – witaminy i składniki mineralne
Anemia niejedno ma imię.. W zależności od tego jaka jest jej przyczyna, manifestuje się w różny sposób i różne są metody jej leczenia.. Wpływa to także na zalecenia dietetyczne.. Niedokrwistość może wynikać z niedoboru żelaza bądź z niedoboru kwasu foliowego lub witaminy B12.. Ta pierwsza wiąże się ze zmniejszeniem krwinek czerwonych – mikrocytarna, druga natomiast z ich powiększeniem – megaloblastyczna.. Każda z nich może być wywołana niedoborami poszczególnych składników w diecie.. Należy jednak mieć na uwadze, że nie jest to jedyna możliwa przyczyna.. Zaburzenia wchłaniania, zapalenia jelit czy leki, to niektóre spośród potencjalnych czynników indukujących anemię.. Jeśli jednak sprawcą niedokrwistości okazuje się być niedożywienie, należy rozważyć zmianę nawyków żywieniowych i wzbogacenie diety w produkty bogate w żelazo, kwas foliowy bądź witaminę B12 wraz ze związkami wspomagającymi ich wchłanianie.
Produkty bogate w żelazo
Produkt Zawartość żelaza [mg/100g produktu] Produkty mięsne Wieprzowina 3, 0 Wołowina 2, 7 Polędwica wołowa 3, 1 Wołowina szponder 1, 6 Nerki wieprzowe 7, 2 Wątroba wieprzowa 17, 2 Wątroba wołowa 8, 7 Pierś z indyka bez skóry 0, 5 Wątróbka z kurczaka 9, 5 Udko z kurczaka 1, 0 Produkty warzywne Fasola biała 6, 9 Groch 4, 7 Pietruszka, liście 5, 0 Soczewica czerwona 5, 8 Soja 8, 9 Szpinak 2, 2 Bób 1, 4 Boćwina 1, 8 Orzechy, nasiona, ziarna Pestki dyni 11, 1 Mak niebieski 8, 1 Sezam 5, 9 Siemię lniane 5, 7 Słonecznik nasiona 4, 2 Orzechy laskowe 4, 7.
Dieta na anemię – czego unikać?
Należy pamiętać, że wysoka zawartość żelaza w produkcie nie zawsze korzystnie wpłynie na jego magazynowanie w ustroju.. Komponując jadłospis należy brać pod uwagę dwa podstawowe czynniki – rodzaj żelaza oraz obecność związków utrudniających i wspomagających wchłanianie.. Żelazo może występować w dwóch formach – hemowej bądź niehemowej, spośród których ta pierwsza jest znacznie lepiej przyswajalna.. Żelazo hemowe zawarte jest w mięsie.. Żelazo z produktów roślinnych wchłania się znacznie gorzej, jednak proces przyswajania można wspomóc dodatkiem witaminy C lub białka zwierzęcego.. Przeciwnie, zmniejszają efektywność tego procesu: błonnik, fityniany, szczawiany, polifenole, czyli związki obecne w roślinach.. Ten niekorzystny proces można złagodzić np.. Poprzez namaczanie roślin strączkowych czy płatów owsianych bądź dodając do posiłku produkty bogate w kwas askorbinowy.. Kawa i herbata także zmniejszają wchłanianie pierwiastka, dlatego produkty bogate w żelazo należy spożywać w kilkugodzinnych odstępach od spożycia kawy czy herbaty.
Produkty bogate w witaminę C
Produkt Zawartość witaminy C [mg/100g produktu] Brukselka 71, 4 Brokuły 50, 6 Boćwina 27, 2 Czosnek 27, 0 Fasola szparagowa 21, 7 Jarmuż 74, 4 Kalafior 42, 8 Kapusta 42, 0 Papryka czerwona 122, 4 Pietruszka, liście 177, 7 Szpinak 54, 2 Grejpfrut 25, 6 Gujawa 184 Kiwi 50, 1 Maliny 31, 4 Porzeczki czarne 177 Poziomki 60 Truskawki 63.
Dieta na anemię – przykładowy jadłospis
Śniadanie
Owsianka z jogurtem naturalnym, truskawkami i kiwi.. Najlepiej płatki owsiane zalać wodą i pozostawić do wchłonięcia (jeśli jest taka możliwość, warto pozostawić je pod przykryciem na całą noc).. Truskawki i kiwi, jako owoce bogate w kwas askorbinowy zwiększą przyswajalność Fe.. II śniadanie
Kanapka z pieczywa pełnoziarnistego z pastą ze słonecznika i czerwoną papryką
Pastę ze słonecznika otrzymujemy poprzez zmielenie nasion słonecznika z odrobiną oleju rzepakowego czy oliwy i doprawienie ulubionymi przyprawami.. Obiad
Zupa krem z brokułów zabielana śmietaną z ryżem pełnoziarnistym.. Polędwica wołowa pieczona w folii, sałatka z jarmużu i pomidorków koktajlowych z pestkami dyni i liśćmi pietruszki, ryż brązowy.. Podwieczorek
Garść orzechów laskowych
Kolacja
Cukinia zapiekana z kaszą gryczaną
Samo leczenie niedokrwistości z niedoboru żelaza wymaga suplementacji preparatami farmaceutycznymi.. Jeżeli jednak podstawową przyczyną problemu jest niedostateczna podaż pierwiastka wraz z dietą, należy dokonać zmian w codziennym żywieniu i zwiększyć spożycie produktów bogatych w żelazo, pamiętając o związkach zaburzających ich wchłanianie.. Dbając o dobór odpowiedniej jakości produktów i dobrą kompozycję posiłków otrzymamy z jedzenia to co najlepsze.
