Skip to main content
Blog

Zaburzenia równowagi krzemowej w organizmie: skutki nadmiaru i niedoboru oraz rola krzemu w utrzymaniu zdrowia i witalności

Tim Klein

Tim Klein

2026-03-18
4 min. czytania
Zaburzenia równowagi krzemowej w organizmie: skutki nadmiaru i niedoboru oraz rola krzemu w utrzymaniu zdrowia i witalności
23 wyświetleń
Krzem, często określany mianem "pierwiastka młodości i zdrowia", pełni kluczową rolę w fizjologii człowieka jako niezbędny mikroelement. Jego obecność jest fundamentalna dla prawidłowego kształtowania się tkanek twardej konsystencji – w tym kości, zębów oraz chrząstek – a także dla utrzymania struktury włosów i paznokci. Ponadto, krzem aktywnie uczestniczy w mechanizmach regeneracyjnych organizmu, wpływając na procesy gojenia się ran oraz spowalniając degeneracyjne zmiany związane z wiekiem, co czyni go istotnym składnikiem w profilaktyce przedwczesnego starzenia się.

Krzem organiczny

Wiele osób suplementuje się krzemem mineralnym, chociaż jego wchłanialność jest niska.. O wiele większą cechuje się krzem organiczny.. Jest to nieutleniona i rozpuszczalna w wodzie postać krzemu podstawowego.. Wyróżnia się aktywnością i wysoką przyswajalnością już na poziomie komórkowym.. Efekt zdrowotny krzemu organicznego jest zauważalny dzięki dwóm cechom: dobrze łączy się on z wodą (umożliwia to cyrkulację wraz z krwią) i odpycha wodę (ułatwia przenikanie przez ochronną powłokę skóry).. Przyswajalność krzemu organicznego szacuje się na poziomie 50-70% i tylko 5 % przyswojonej ilości wydalana jest z moczem.. Pozostała część wykorzystana zostaje przez komórki i tkankę łączną.. Krzem organiczny powinien być przechowywany w temperaturze pokojowej, w plastikowej, nieprzezroczystej i zakorkowanej butelce, gdyż nie może on zetknąć się z metalem czy szkłem.. Osoby, u których wymagana jest suplementacja tym pierwiastkiem, powinny wybrać krzem w płynie.. Dawkować go należy 3 razy dziennie po 15 ml przed posiłkiem.. Wstrzymany w jamie ustnej ponad minutę dodatkowo pomoże zapobiec stanom zapalnym i chorobom przyzębia.. Krzem organiczny w płynie można kupić w aptekach i sklepach zaopatrzonych w suplementy diety.. Preparat dostępny jest również w formie kremów i żeli.

Niedobór krzemu

Niedobór krzemu powoduje deformacje lub opóźnienie w tworzeniu kości, zapalenie dziąseł, a także zaburzenia w chrząstce stawowej i tworzeniu tkanki łącznej.. Obserwuje się zmniejszoną zawartość kolagenu w skórze, przez co następuje jej szybsze starzenie się.. Kruchość paznokci, łamliwość, suchość i wypadanie włosów, rozdwojone końcówki – to także objawy niedoboru krzemu.. Do innych oznak należą zaburzenia wzrostu u dzieci, upośledzona odporność czy zaburzenia intelektualne.. Obniżony poziom krzemu obserwuje się także w niektórych stanach chorobowych, takich jak miażdżyca, choroba niedokrwienna serca, zawał serca czy choroby nowotworowe.. Sugeruje się, że dobowe zapotrzebowanie na krzem dla dorosłego człowieka wynosi 20–30 mg [1].. Warto pamiętać o tym, iż u mężczyzn jest ono większe niż u kobiet.. To samo tyczy się dzieci, gdyż młody organizm szczególnie potrzebuje tego pierwiastka do wzrostu i prawidłowego rozwoju.. Krzem w formie przyswajalnej występuje jako kwas krzemowy oraz kwas ortokrzemowy (pod taką postacią występuje w pożywieniu).. Zapotrzebowanie organizmu ludzkiego na ten pierwiastek może być zaspokojone przez zboża, takie jak pszenica, owies, jęczmień, ryż, oraz produkty zbożowe (płatki, makarony i kasze).. Krzem obecny jest także w warzywach (marchew, burak, cebula, ziemniaki, rzodkiewka, fasola, kukurydza) i owocach (głównie banan i rodzynki), orzechach oraz w wodzie pitnej, piwie i winie.. Za doskonałe źródło łatwo przyswajalnego krzemu uważany jest skrzyp polny.. Napar z tej rośliny polecany jest jako środek wzmacniający paznokcie i włosy.. Warto mieć na uwadze, że ok.. 40% krzemu absorbowanego z pożywienia organizm człowieka wydala wraz z moczem [2].

Nadmiar krzemu w organizmie

Dotychczas nie zaobserwowano przypadków nadmiaru krzemu w organizmie, gdyż jego nadwyżki wydalane są wraz z moczem.. Nadmierne ilość krzemu nie odkładają się też we włosach, jak to się dzieje w przypadku przedawkowania innych pierwiastków.

Krzem – na co pomaga?

Krzem występuje w tkankach oraz krwi człowieka, jego zawartość sięga 2 gramów, mimo to jego biologiczna rola na poziomie molekularnym pozostaje całkowicie nieznana [5].. Eksperymenty epidemiologiczne sugerują udział tego pierwiastka w metabolizmie tkanki kostnej i łącznej, biosyntezie glikozaminoglikanu oraz kolagenu.. Przypuszcza się, iż istnieje związek między spożyciem krzemu a stopniem mineralizacji kości.. W badaniach, które zostały przeprowadzone przez Farooq i Dietz [2015] na szczurach i kurczakach, wykazano, iż istnieje związek pomiędzy poziomem krzemu w diecie a nienaturalnym wzrostem tkanki kostnej i łącznej.. Stąd też pojawiła się sugestia, że krzem jest potrzebny dla zdrowia człowieka.. Pomaga on przede wszystkim w wapnieniu kości (przyspiesza tempo ich mineralizacji), a także w tworzeniu struktury i funkcjonowaniu naczyń krwionośnych oraz wątroby.. Stwierdzono również, że krzem obniża negatywne efekty niektórych procesów, takich jak starzenie się skóry, włosów i paznokci.. Jest bardzo ważny dla regeneracji tkanek, aktywacji procesów życiowych komórek i poprawy ogólnej odporności organizmu.. Pierwiastek ten wykazuje zdolność wiązania metali ciężkich w nierozpuszczalne kompleksy, zmniejszając w ten sposób ich ewentualne szkodliwe skutki.. Ponadto hamuje wchłanianie glinu, mówi się, że jest lekarstwem na jego toksyczne działanie.. Wpływa korzystnie na organizm ludzki w przypadku niektórych chorób, takich jak miażdżyca, osteoporoza, postęp cukrzycy, choroba zwyrodnieniowa stawów, rozprzestrzenianie się procesu nowotworowego oraz występowanie chorób serca.. Krzem odgrywa szczególną rolę w tworzeniu i funkcjonowaniu tkanki łącznej i kostnej, odpowiada za syntezę kolagenu oraz chroni przed rozwojem chorób serca u ludzi.. Pierwiastek ten uczestniczy w profilaktyce pewnych schorzeń, takich jak miażdżyca, osteoporoza, starzenie się skóry, paznokci i włosów.. Niedobór krzemu wpływa niekorzystnie na nasz organizm.. Dbajmy więc o odpowiednią ilość tego pierwiastka w naszej codziennej diecie.
Tim Klein

Tim Klein

Zobacz profil

Skanuj ten kod QR, aby szybko uzyskać dostęp do tej strony na swoim urządzeniu mobilnym.

QR Code