Olej kokosowy a profil lipidowy: Analiza wpływu na poziom cholesterolu i zdrowie sercowo-naczyniowe

Olej kokosowy powstaje z miąższu orzecha kokosowego.. W zależności od metod produkcji wyróżniamy olej typu virgin, olej nierafinowany oraz olej rafinowany.. Olej typu virgin oraz olej nierafinowany zachowują wszystkie korzystne właściwości płynące z zawartości składników innych niż tłuszcze (takich jak minerały czy witaminy).. Olej typu virgin powstaje poprzez ekstrakcję ze świeżego mleczka kokosowego, z kolei olej nierafinowany jest tłoczony na zimno z wcześniej wysuszonego miąższu.. Olej rafinowany, który poddawany jest wielu agresywnym procesom jak podgrzewanie czy wybielanie – zachowuje swój standardowy profil kwasów tłuszczowych, ale pozbawiony jest pozostałych składników, które mogą odpowiadać za jego pozytywne właściwości.. Olejowi kokosowemu przypisuje się działanie przeciwzapalne, przeciwbakteryjne, przyspieszające gojenie ran.. Niestety – większość badań przeprowadzana jest z udziałem zwierząt, nie ludzi.. Dziś ponownie skupiamy się na oleju biorąc pod uwagę aspekt zawartości kwasów tłuszczowych.. Zgodnie z Normami Żywienia Instytutu Żywności i Żywienia kwasy tłuszczowe nasycone obecne głównie w produktach pochodzenia zwierzęcego (olej kokosowy jest wyjątkiem) powinny być w diecie ograniczane do minimum (zwiększają ryzyko hipercholesterolemii).. Tym samym olej kokosowy powinien zostać wykreślony z listy produktów codziennej konsumpcji.. Zawiera przecież aż 82 g kwasów tłuszczowych nasyconych na 100 g w tym głównie kwasy: laurynowy, mirystynowy i palmitynowy.. Nienasycone kwasy tłuszczowe stanowią nieistotny odsetek.

Na to pytanie pozytywnej odpowiedzi udzieliło aż 72% ankietowanych Amerykanów – jak wynika z ostatniego badania cytowanego w raporcie AHA.. Doskonale odzwierciedla to trend, który od kilku lat panuje w krajach Zachodnich.. Pośród natłoku informacji o korzystnych właściwościach oleju kokosowego zagubił się gdzieś niezwykle istotny aspekt zdrowia układu krążenia.. Niestety – nie zaprzeczając nieocenionym właściwościom kosmetycznym – olej kokosowy może podnosić poziom cholesterolu (LDL).

Zarówno kwas laurynowy, jak i mirystynowy czy palmitynowy – gdyby zastąpić nimi węglowodany – powodują wzrost poziomu cholesterolu frakcji LDL, którego zbyt wysoki poziom zwiększa ryzyko chorób układu krążenia.. Można przytoczyć w tym miejscu kontrargument stając w obronie oleju kokosowego – przecież z badań wynika, że omawiane kwasy tłuszczowe, choć nasycone, zwiększają poziom dobrego cholesterolu (HDL).. To prawda, ale… Niestety nic z tego nie wynika.. Oceniając ryzyko chorób układu krążenia bierze się pod uwagę przede wszystkim poziom LDL (HDL nie ma już większego znaczenia).. W opublikowanym w 2003 roku w Phillipine Journal of Cardiology artykule – „Olej kokosowy: czy zwiększa ryzyko miażdżycy?” autor sugeruje, że z racji wysokiej zawartości średniołańcuchowych kwasów tłuszczowych (MCT zawierają w swojej budowie 6–12 atomów węgla) olej ten ma właściwości ochronne przed chorobami układu krążenia.. Twierdzi, że kwasy tłuszczowe MCT – choć nasycone nie wpływają na poziom cholesterolu we krwi.. MCT wchłaniają się z jelit znacznie szybciej niż inne tłuszcze i trafiając do wątroby wykorzystywane są bezpośrednio do produkcji energii.. Niestety ostatnie badania wskazują, że olej kokosowy nie pozostaje bez wpływu na poziom LDL.. Dokonano podsumowania 7 badań oceniających wpływ na poziom cholesterolu oleju kokosowego i kwasów tłuszczowych nienasyconych.. O lej kokosowy podniósł poziom cholesterolu LDL w każdym z nich.. Wynika to prawdopodobnie z faktu, że olej kokosowy zawiera aż 67g/100g kwasu laurynowego.. Kwas laurynowy posiada 12 atomów węgla w cząsteczce, zaliczany jest więc do MCT.. W odróżnieniu jednak od pozostałych – nie jest wchłaniany tak sprawnie w przewodzie pokarmowym.. Jedynie w połowie trafia bezpośrednio z jelit do żyły wrotnej (za jej pośrednictwem do wątroby), pozostała część, tak jak długołańcuchowe kwasy tłuszczowe, trawiona jest z udziałem żółci i wchłania się do naczyń limfatycznych, tak jak pozostałe tłuszcze nasycone.. Nie ma więc różnicy czy jemy masło, inny tłuszcz zwierzęcy czy olej kokosowy – wszystkie te produkty składają się głównie z nasyconych kwasów tłuszczowych, a więc związków niekorzystnie oddziałujących na układ krążenia.. AHA jednoznacznie w swoim raporcie odradza stosowanie oleju kokosowego.. Czy to w ogóle jak pogodzić ze sobą płynące zewsząd sprzeczne informacje?

Odpowiedź jest jak zwykle bardzo prosta – z umiarem, jeżeli chodzi o konsumpcję.. Jeśli mowa o pielęgnacji ciała od zewnątrz olej kokosowy na pewno jest produktem fenomenalnym.. Jest dobrym wyborem jako odżywka na włosy jak i nawilżający balsam do skóry.. Czy wprowadzić go do codziennej diety? Trudno przeciwstawiać się stanowisku AHA i wbrew niemu rekomendować olej kokosowy w codziennej diecie.. Powinniśmy podejść do niego tak samo jak do masła – czyli ostrożnie.. W gruncie rzeczy zarówno masło, jak i olej kokosowy nie są w diecie niezbędne.. Ryzyko związane z nadmiernym ich spożyciem przeważa nad ewentualnymi korzyściami.. W codziennym menu w grupie tłuszczów dominować powinny nienasycone kwasy tłuszczowe, w tym omega-3 zawarte w olejach rzepakowym, lnianym, oliwie z oliwek czy rybach.