Zbyt wysoka produkcja soku żołądkowego – objawy, diagnostyka i kompleksowa terapia nadkwasoty
| Ekspert Diets Premium Alicja Kowalska | min czytania 4 min | Zweryfikowane merytorycznie przez dietetyka klinicznego 23.10.2026 |
Odtwarzacz głosowy
•Odsłuchaj treść artykułu na żywo
Nadmierna sekrecja kwasu solnego i pepsyny w żołądku to stan patofizjologiczny, który nieleczony prowadzi do nadżerek, owrzodzeń trawiennych oraz powikłań refluksowych. Zrozumienie mechanizmów komórkowych pompy protonowej (H+/K+-ATPazy) oraz synergii farmakoterapii z dietoterapią stanowi fundament trwałego wyleczenia.
Chcesz wdrożyć te zasady w codziennej diecie?
Nasz inteligentny generator ułoży dla Ciebie zbilansowany jadłospis w 3 minuty, uwzględniając zalecenia z tego artykułu.
Fizjologia komórek okładzinowych: jak działa pompa protonowa i co stymuluje wydzielanie?
Kwas solny jest wytwarzany przez komórki okładzinowe trzonu i dna żołądka za pośrednictwem enzymu H+/K+-ATPazy (pompy protonowej), który pompuje jony wodorowe (H+) do światła żołądka w zamian za jony potasowe (K+). Proces ten jest pobudzany przez trzy główne szlaki:
- Histaminowy – wydzielana przez komórki ECL histamina łączy się z receptorami H2, silnie stymulując produkcję kwasu;
- Gastrynowy – hormon produkowany przez komórki G w odpowiedzi na obecność białka i rozciągnięcie żołądka;
- Włókna cholinergiczne (nerw błędny) – uwalniająca się pod wpływem stresu acetylocholina pobudza receptory M3.
Objawy kliniczne: od pieczenia za mostkiem po ból na czczo
Nadkwasota objawia się charakterystycznym pieczeniem za mostkiem (zgaga), kwaśnym odbijaniem, uczuciem ciężkości po posiłku oraz bólem w nadbrzuszu, który często pojawia się na czczo lub w nocy i ustępuje po spożyciu niewielkiego posiłku buforującego.
Objawy alarmowe (tzw. objawy 'red flags'), które wymagają natychmiastowej gastroskopii, to trudności w połykaniu (dysfagia), bolesne połykanie (odynofagia), niewyjaśniona utrata masy ciała, niedokrwistość z niedoboru żelaza oraz smoliste stolce wskazujące na krwawienie z górnego odcinka przewodu pokarmowego.
Terapia skojarzona: inhibitory pompy protonowej (IPP), leki osłonowe i regeneracja śluzówki
W leczeniu ostrym stosuje się inhibitory pompy protonowej (omeprazol, pantoprazol, ezomeprazol), które blokują końcowy etap syntezy kwasu, pozwalając śluzówce na wygojenie. Leki te należy przyjmować ściśle na czczo, 30–60 minut przed pierwszym posiłkiem.
W fazie podtrzymującej i profilaktycznej niezastąpione są preparaty osłonowe: alginiany (tworzące mechaniczną pianę barierową na powierzchni soku żołądkowego), siemię lniane, cynk z karnozyną (wspomagający gojenie nabłonka) oraz bezwzględne unikanie pokarmów drażniących, papierosów i alkoholu.
Nadkwasota żołądka – leczenie
Dieta przy nadkwasocie żołądka
Alicja Kowalska
✓Ekspert Diets Premium
Ekspert zespołu Diets Premium. Specjalizuje się w planach żywieniowych, sportach siłowych oraz planach treningowych.
Zobacz profil →