Najczęstsze schorzenia tarczycy – gruczolak

Tarczyca stanowi jeden z najważniejszych, nieparzystych narządów wewnętrznych o charakterze gruczołu dokrewnego, zlokalizowany w przednio-dolnej części szyi, bezpośrednio przed tchawicą oraz krtanią. Anatomicznie obejmuje obszar tzw. przestrzeni przedtchawiczej, wykazując intensywne unaczynienie za sprawą czterech głównych tętnic tarczowych – górnej i dolnej, pochodzących odpowiednio z tętnic szyjnych zewnętrznych i pni ramienno-głowowych. W stanie prawidłowym przybiera kształt zbliżony do litery „H”, składając się z dwóch bocznych, symetrycznie ułożonych płatów – lewego i prawego – połączonych wąską cieśnią. Całość otacza podwójna torebka włóknista: zewnętrzna, luźno przylegająca do otaczających tkanek, oraz wewnętrzna, ściśle zespolona z miąższem gruczołu, zawierająca w swej strukturze zarówno większe naczynia krwionośne, jak i drobne gruczoły przytarczyczne. Mikroskopowo, tkanka tarczowa zbudowana jest z licznych zrazików, w których wyróżnić można pęcherzyki pęcherzykowe wypełnione koloidem, komórki nabłonkowe o kształcie walcowatym (tyreocyty), a także komórki okołopęcherzykowe typu C produkujące kalcytoninę. Ze względu na złożoność budowy histologicznej oraz szeroki zakres pełnionych funkcji, tarczyca odgrywa fundamentalną rolę w regulacji homeostazy organizmu – zarówno w okresie prenatalnym, jak i postnatalnym. Współdziałając z przytarczycami, zapewnia optymalne warunki dla rozwoju układu nerwowego, metabolizmu energetycznego oraz równowagi elektrolitowej. Zaburzenia w syntetyzowaniu lub uwalnianiu hormonów tarczowych – tyroksyny (T4) i trójjodotyroniny (T3) – mogą prowadzić do poważnych konsekwencji klinicznych, w tym do upośledzenia funkcji poznawczych, opóźnień rozwojowych, a w skrajnych przypadkach do nieodwracalnego uszkodzenia mózgu, określanego mianem kretynizmu wrodzonego.