Gdzie zacząć uprawę roślin na balkonie?
Przed wybraniem gatunków roślin do uprawy na balkonie, musisz określić, jakie panują warunki w miejscu, które planujesz wykorzystać na ogródek. Niektóre rośliny będą miały dobre warunki do wzrostu na zacienionym balkonie, podczas gdy inne będą rosły na słonecznym parapecie kuchni. Można rozpocząć uprawę od nasion, ale musisz wybrać odpowiedni czas siewu, zapewnić odpowiednie warunki i mieć cierpliwość. Zdecydowanie łatwiejszym i szybszym sposobem jest zakup sadzonek. Najlepiej nabyć je w sklepie ogrodniczym lub na targu, gdzie są zwykle lepszej jakości niż te z supermarketów. Następnie, wybierz odpowiedni wazon, który będzie na tyle duży, aby umożliwić roślinom swobodne rozrastanie się. Można uprawiać kilka roślin w jednym wazonie lub skrzyni, ale należy wtedy odpowiednio dobrać gatunki. Podczas przygotowywania podłoża, nie zapomnij o drenażu, umieszczając na dnie wazonu keramzyt, drobny żwir lub kamyki, dzięki czemu nadmiar wody będzie mógł odpływać, a korzenie nie będą stały w wodzie. Rośliny balkonowe najlepiej podlewać rano lub wieczorem, podlewanie w ciągu dnia może skutkować zbyt szybkim parowaniem wody. Możesz dodać naturalny nawoz do wody na podlewanie roślin zielonych. Pamiętaj, aby zapewnić roślinom odpowiedni dostęp do światła słonecznego.
Rośliny lecznicze
Najbardziej popularne i najłatwiejsze w uprawie są zioła w pojemnikach. Na rynku można znaleźć różne gatunki roślin, takie jak kolendra, pietruszka, bazylia, tymianek, rozmaryn oraz mniej znane zioła, takie jak mięta czy musztardowiec. Warto wziąć pod uwagę, które z nich rzeczywiście wykorzystujemy w kuchni.
Bazyli
Preferuje miejsca dobrze nasłonecznione, osłonięte od wiatru. Wymaga umiarkowanej ilości wody, aby utrzymać wilgotność gleby. Liście są zrywane z wierzchołków pędów, co prowadzi do intensywnego rozwoju rośliny. Po rozpoczęciu kwitnienia, kwiaty należy usunąć, ponieważ w tym okresie aromat liści staje się mniej wyraźny. Liście można dodawać do sałatek, kanapek, pizzy, idealnie łączą się z sosami pomidorowymi. Można również przygotować z nich smaczne pesto.
Ta roślina jest miętą
Mięta jest rośliną, która rozwija się szczególnie dobrze w miejscach nasłonecznionych lub częściowo zacienionych. Wymaga ona stałej wilgotności podłoża, ponieważ jest to roślina o szybkim tempie wzrostu. Dlatego nie powinna być uprawiana w jednej doniczce z innymi roślinami, ponieważ może ograniczać ich rozwój. Miętę dodajemy do wody, napojów, deserów, a także dań orientalnych, takich jak tabbouleh.
Pietruszka
Wybiera położenia słoneczne, ale niezbyt gorące. W przypadku uprawy w domu, zaleca się umieszczenie jej w chłodnym otoczeniu. Wymaga stałego dostępu do wody, z ziemią pozostającą ciągle wilgotną. Oprócz znanej zielonej pietruszki, istnieje również krępa pietruszka, z nieco mniejszymi, karbowanymi liśćmi. Wykorzystuje się ją jako dodatek do zup, sałatek i potraw mięsnych. Nie powinna być jednak traktowana wyłącznie jako wzbogacacz smaku, ale jako jeden z głównych składników posiłków. Podobnie jak bazylię, z jej liści można przygotować pesto. Zielona pietruszka stanowi doskonałe źródło witaminy C.
Kolendra
Ten aromatyczny zioło przypomina wyglądem pietruszkę, charakteryzuje się jednak intensywnym, cytrynowo-anysowym zapachem. W kuchniach arabskiej, indyjskiej i meksykańskiej jest powszechnie stosowany, stanowiąc kluczowy składnik curry i guacamole. Lubi słoneczne, wilgotne miejsca, a jego kwiaty powinny być systematycznie usuwane, aby umożliwić nieprzerwany rozrost rośliny.
Liść z wiecznie zielonego krzewu wawrzynu
Wawrzyn to wieloletnia roślina, która może osiągać imponujące rozmiary, ale rośnie stosunkowo wolno. Ma swoje pochodzenie w krajach basenu Morza Śródziemnego. Można ją uprawiać w pojemnikach na balkonie, ale zaleca się przeniesienie jej do domu zimą, ponieważ przemarza w temperaturze poniżej -10°C. Wysokość krzewu można regulować poprzez przycinanie. Liście można zamrozić i wykorzystać później, ponieważ są znacznie bardziej aromatyczne niż te suszone, które są dostępne w sklepach. Liście wawrzynu często wykorzystuje się jako przyprawę do dań mięsnych, zup i marynat.
Tymianek
Wybiera on stanowiska ciepłe, nasłonecznione i średnio wilgotne. Podlewanie powinno nastąpić dopiero, gdy grunt jest suchy. Jest on rozpoznawalny nie tylko z uwagi na swoje zastosowanie w kuchni, lecz również ze względu na swoje właściwości zdrowotne. Ekstrakt z niego wykorzystywany jest także w lekarstwach na kaszel.
Niedźwiedzi czosnek
Niedawno tę roślinę można było znaleźć wyłącznie w naturalnym środowisku, jednakże coraz częściej staje się ona popularna w uprawie. Obecnie dziko rosnący niedźwiedzi czosnek jest objęty ochroną i nie można go zbierać bez odpowiednich zezwoleń. Warto rozważyć uprawę tej rośliny w swoim ogrodzie, ponieważ jest łatwa w utrzymaniu i wymaga głównie stanowiska zacienionego. Ma charakterystyczny zapach czosnku i można ją spożywać zarówno w postaci liści, jak i białych kwiatów w kształcie gwiazdy, które mogą służyć jako ozdoba potraw.
Ogrody warzywne na małych przestrzeniach
Ogrody warzywne niekoniecznie wymagają dużych przestrzeni - wiele warzyw może być uprawianych nawet na balkonie. Czy istnieją warzywa, które można hodować w doniczkach?
„Truskawki i pomidory"
– do uprawy na balkonie nadają się niezbyt silnie rosnące odmiany, np. drobne pomidorki koktajlowe. Balkon powinien być dobrze oświetlony słonecznie. Konieczne są duże pojemniki z otworami na spodzie. Ważne jest zapewnienie stałego dostępu do wody, ziemia nie powinna być nigdy sucha. Rośliny wymagają podpór, dlatego powinny zostać przywiązane do wysokich tyczek.
Odmiany papryki
W pojemniku można hodować rozmaite gatunki papryki - z owocami dużymi lub mniejszymi, słodkimi i ostrymi. Papryczka chili jest wspaniałym wyborem do tego celu i jest ona najczęściej wybierana. Papryczka chili wymaga ciepłego, słonecznego miejsca (temperatura nie powinna spaść poniżej 15°C), dobrze osłoniętego przed wiatrem. Należy zadbać, aby nie dopuścić do przelania rośliny, dlatego w doniczce są niezbędne otwory i drenaż.
„Krzaczasty ogórek”
Na balkonach, gdzie przeznaczony obszar jest mniejszy, warto rozważyć inwestycję w odmiany ogórków przypominające krzewy, które nie wytwarzają wydłużonych pędów, jak to ma miejsce w przypadku klasycznych wariantów. Ogórki najlepiej sadzić w dużych naczyniach na miejscach nasłonecznionych. Podlanie jest niezwykle istotne. W upalne dni mogą one wymagać podlania nawet kilka razy w ciągu dnia. Niedostatek wody może prowadzić do gorzkiego smaku ogórków. Odizolowane gatunki z długimi pędami najlepiej hodować pionowo przy podporach, na przykład rusztowaniu lub poręczy balkonu.
Cebula
Zwykle uprawia się ją w doniczce, aby wykorzystać jej składniki. Wystarczy umieścić zdrową, nienaruszoną cebulę w doniczce, tak aby połowa lub trzy czwarte jej części znajdowały się pod powierzchnią ziemi. Wymaga ona stałego dostępu do światła i temperatury około 20°C. Podczas podlewania należy uważać, aby nie nawadniać bezpośrednio cebuli. Po około 3 tygodniach można podziwiać bujne, zielone liście cebuli.
Rukiew
Rukiew rozwija się idealnie w miejscach, gdzie jest częściowy cień. W przypadku nadmiaru słońca może szybko rozwinąć kwiaty, co negatywnie wpływa na smak liści. Liście można zbierać nieustannie, częste zrywanie pobudza roślinę do produkowania nowych liści. Liście charakteryzują się wyraźnym, pikantnym smakiem, co czyni je doskonałymi do przygotowywania sałatek, kanapek oraz zup.
Produkcja owoców i warzyw
Podczas projektowania ogrodu na balkonie, warto rozważyć sadzenie owoców i warzyw. Ich hodowla nie jest najłatwiejsza, ale uzyskane rezultaty są warte wysiłku.
Unikalne odmiany poziomek z długimi łodygami
Optymalnym wyborem na balkon są specjalne odmiany poziomek z długimi łodygami, takich jak poziomki wspinające się lub zwisające. Są to odmiany o powtarzającym się kwitnieniu i owocowaniu, co pozwala nam cieszyć się zbiorami od późnego wiosennego okresu aż do jesieni. Poziomki wymagają dobrej ekspozycji na słońce oraz obfitego podlewania. Można je podlewać na podstawkę pod doniczką lub bezpośrednio do gruntu, ale tak, aby nie przesycić całych roślin. Po zakończeniu owocowania należy przyciąć pędy. Roślina będzie kwitła i owocowała przez 2-3 lata uprawy.
Truskawki ogrodowe
Aby cieszyć się ich słodkim smakiem, nie trzeba podróżować daleko w głąb lasu. Można je posadzić na własnym balkonie lub ogrodzie! Truskawki ogrodowe, znane także jako truskawki ogrodowe, można posadzić w maju, gdy temperatury na zewnątrz zaczynają rosnąć. Młode sadzonki wymagają hartowania przez pierwsze 5–7 dni, co oznacza, że powinny być wystawiane na balkon tylko w ciągu dnia i stopniowo wydłużać czas spędzony na świeżym powietrzu. Truskawki preferują stanowisko nasłonecznione lub półcień. Są roślinami, które wymagają dużej ilości wody, dlatego nie wolno dopuścić do ich przesuszenia. W sprzyjających warunkach mogą owocować przez 3–4 lata.
Krzaki z jagodami borówki
Krzaki z jagodami borówki powinny być umieszczone w miejscu, które jest dobrze naświetlane przez słońce. Jagoda borówka jest rośliną bardzo wymagającą w odniesieniu do dostępu do wody, dlatego należy utrzymywać stałą wilgotność gleby. Podłoże powinno wykazywać odczyn kwaśny. Można to uzyskać poprzez dodanie kompostu z liści dębu lub igliwia z sosny.
Owoce cytrusowe i orzechy
Drzewa cytrusowe, takie jak cytryna, limonka, mandarynka lub pomarańcza, zachowują zieleń przez cały rok. W Polsce uprawia się je przede wszystkim w pojemnikach, w warunkach klimatycznych. Zimą powinny przebywać w domu, a latem można je wystawić na balkon. Są one głównie traktowane jako rośliny ozdobne. Uprawa roślin, które później mogą zostać wykorzystane w kuchni, przynosi dużą satysfakcję. Rośliny samodzielnie hodowane są nie tylko smaczne, ale również zdrowe! Ich uprawa często wymaga jedynie motywacji i podstawowych umiejętności w zakresie pielęgnacji, nie zaś wielkiego doświadczenia.