Maślanka – właściwości odżywcze, przepisy kulinarne oraz wpływ na zdrowie: analiza korzyści i potencjalnych przeciwwskazań
46
wyświetleń
Produkty mleczarskie, w tym mleko oraz jego przetwory, stanowią często zaniedbywaną kategorię w codziennej diecie wielu osób w Polsce, pomimo że odgrywają kluczową rolę w zapewnieniu organizmowi niezbędnych składników odżywczych. Są one cennym źródłem wysokowartościowego białka o pełnym profilu aminokwasowym, a także makroelementu takiego jak wapń, który jest fundamentalny dla utrzymania zdrowia kości i zębów. Ponadto dostarczają one szeregu witamin rozpuszczalnych w tłuszczach, takich jak retinol (witamina A), cholekalcyferol (witamina D), tokoferol (witamina E) oraz filochinon (witamina K), które pełnią istotne funkcje metaboliczne i regulacyjne. Szczególną uwagę zasługują jednak sfermentowane wyroby mleczne, w tym właśnie maślanka, która dzięki procesowi fermentacji wzbogacona jest o żywe kultury bakterii probiotycznych. Te mikroorganizmy wywierają pozytywny wpływ na mikrobiom jelitowy, wspomagając tym samym prawidłową perystaltykę, trawienie oraz ogólną odporność organizmu.
Maślanka
Maślanka to naturalny, fermentowany produkt mleczny o wysokiej wartości odżywczej.. Tradycyjnym sposobem, powstaje jako produkt uboczny podczas produkcji masła, na co wskazuje sama nazwa.. Surowcem wyjściowym jest śmietanka zebrana z powierzchni mleka, którą uprzednio poddano fermentacji za pomocą bakterii kwasu mlekowego, dzięki czemu otrzymano śmietanę.. W wyniku ubijania tłustej śmietany wytrąca się stały tłuszcz, czyli masło, a pozostały półprzeźroczysty płyn z drobinkami tłuszczu jest określany maślanką.. Taką maślankę można było spotkać lata temu na targach wiejskich.. Obecnie dostępna w sklepach maślanka posiada białą lub kremową barwę i gęstszą konsystencję, gdyż produkowana jest z mleka odtłuszczonego, które poddawane jest ukwaszeniu za pomocą szczepów bakterii kwasu mlekowego.. Maślanka posiada orzeźwiający, lekko kwaskowaty, ale jednocześnie delikatny i łagodny smak oraz lekko orzechowy aromat.. W konsystencji jest zdecydowanie rzadsza, niż jogurt naturalny lub kefir, ale gęstsza niż mleko.. To niewątpliwe pożądany produkt w naszej diecie.. Dlaczego?
Właściwości maślanki
Maślanka jest łatwo strawnym produktem mlecznym i jednocześnie posiada niską wartość energetyczną.. Dostarcza niewiele tłuszczu, gdyż jedynie 1, 5g na 100ml, ok.. 4, 5 g węglowodanów w postaci laktozy oraz 3, 5 g pełnowartościowego białka.. Laktoza zawarta w maślance jest lepiej tolerowana przez osoby z niedoborem enzymu laktazy niż mleko, gdyż w wyniku fermentacji przeprowadzonej przez bakterie fermentacyjne, dwucukier został rozłożony do glukozy i galaktozy, co nie wywołuje nieprzyjemnych objawów.. Warto wspomnieć, że w badaniach naukowych stwierdzono, iż spożywanie pełnotłustej maślanki obniża ryzyko rozwoju cukrzycy typu 2.. Ponadto tłuszcz zawarty w maślance posiada wysoką wartość odżywczą, gdyż jest zasobny w fosfolipidy oraz sfingolipidy, które budują błonę komórkową każdej komórki organizmu człowieka.. Wyniki badania Asano i wsp. Wskazują, że maślanka jest regulatorem brązowej tkanki tłuszczowej, która odpowiada m.. in. Za termoregulację i wydatkowanie energii w postaci ciepła, co zwiększa podstawową przemianę materii.. Wyniki tych badań sugerują, że spożywanie maślanki może być pomocne w zwalczaniu nadwagi i otyłości.. Jogurt, kefir, maślanka oraz mleko acidofilne są naturalnymi źródłami probiotycznych bakterii.. Spożywanie wymienionych produktów jest szczególnie istotne podczas stosowania antybiotykoterapii, w przypadku drożdżycy narządów płciowych oraz w celach profilaktycznych zapobiegania zmianom składu mikroflory jelitowej.. Odpowiedni skład mikroflory jelitowej wpływa pozytywnie na nasze samopoczucie oraz na procesy wchłaniania składników odżywczych ze spożytych i strawionych w przewodzie pokarmowym posiłków.. Niwelowane są ponadto takie objawy jak wzdęcia, gazy oraz przelewanie w nadbrzuszu.. Fermentowane produkty mleczne, w tym również maślanka są polecane jako zapobiegające zaparciom, ponieważ korzystnie wpływają na perystaltykę, formowanie i uwodnienie stolca.. Maślanka stanowi bogate źródło wapnia łatwo dostępnego dla organizmu, przy stosunkowo niskiej kaloryczności produktu.. Wapń jest niezbędnym składnikiem diety, ponieważ jego brak w codziennych posiłkach skutkuje uwalnianiem go z kości, co osłabia ich strukturę i zwiększa podatność kości na złamania.. Uczestniczy w mineralizacji kości oraz zębów, bierze udział w wytwarzaniu białka, warunkuje prawidłową pracę mięśni oraz układu nerwowego.. Odpowiednia podaż wapnia w diecie oraz witaminy D stanowią podstawę postępowania profilaktycznego w osteoporozie.. W maślance zawarte są również witaminy z grupy B: tiamina, ryboflawina i witamina B12 oraz potas i magnez.
Potrawy z maślanką
Maślankę można wykorzystać do przygotowania rozmaitych potraw na ciepło i na zimno, na słodko lub wytrawnie.. Ten napój mleczny możemy wypić jako przekąskę między posiłkami, wypić jako dodatek do kanapki lub domowego ciasta, wykorzystać jako alternatywę dla mleka i zjeść na zimno z musli lub płatkami zbożowymi.. Jest dobrym wyborem jako baza do chłodnika lub jako dodatek do sałatki owocowej.. Na jej bazie można przygotować smaczny koktajl mleczny lub mleczno-owocowy oraz placki i racuchy.. Co ważne i o czym warto pamiętać, przygotowując z maślanki potrawy na ciepło (placki lub racuchy), produkt przestaje być źródłem bakterii kwasu mlekowego, ponieważ w wyniku smażenia dochodzi do ich zabicia.
Maślanka czy kefir?
Zarówno maślanka, jak i kefir są wartościowymi fermentowanymi napojami mlecznymi, dlatego powinny być wybierane przez osoby zdrowe zamiennie.. Oba produkty są odpowiednie i bezpieczne dla osób z nietolerancją laktozy, ponieważ zostały wytworzone w procesie fermentacji mleka.. Posiadają podobną wartość energetyczną oscylującą w granicach 41 – 50 kcal na 100 ml napoju, dostarczają pełnowartościowego białka oraz zdrowego tłuszczu, podobną ilość wapnia oraz składników mineralnych i witamin.. To co je odróżnia to rodzaj bakterii fermentacyjnych, które odpowiadają na nadanie przetworowi charakterystycznego smaku i aromatu.. Kefir ponadto jest lekko gazowany, podczas gdy maślanka delikatna.. Maślanka to smaczny produkt, który zachęcam, aby włączyć do swojej diety.. Polecam ponadto zwrócić uwagę na skład maślanki i wybierać wyłącznie te produkty, które posiadają najkrótszą listę składników.. Jeśli jesteś fanem owocowych przetworów mlecznych, spróbuj zmiksować maślankę z bananem i cynamonem.. Myślę, że jeśli wiemy, co jemy i skupiamy się na wyborze dobrych jakościowo produktów, nasze zdrowie na dłużej pozostanie bez szwanku.