Dieta o zmniejszonej zawartości białka: dozwolone produkty, przykładowe menu oraz przepisy na wypieki o niskiej zawartości białka
33
wyświetleń
Procesy życiowe człowieka, podobnie jak każdego innego organizmu, zależą od prawidłowego pobierania i przyswajania składników odżywczych. Jednym z kluczowych elementów, który wpływa na funkcjonowanie organizmu i utrzymanie zdrowia, jest racjonalne odżywianie. Polega ono na dostarczaniu wszystkich niezbędnych substancji, takich jak białka, tłuszcze, węglowodany, witaminy i minerały, ponieważ pełnią one istotne funkcje w procesach metabolicznych. W niektórych schorzeniach, np. przy niewydolności nerek lub wątroby, konieczne jest ograniczenie spożycia białka. Niniejszy tekst ma charakter informacyjny i może stanowić pomoc dla osób z podobnymi problemami. Zapraszamy do zapoznania się z treścią!
Dieta niskobiałkowa
Białka pełnią szereg istotnych funkcji w organizmie.. Jako przeciwciała zwalczają obce dla organizmu patogeny warunkując tym samym sprawne funkcjonowanie układu odpornościowego.. Stanowią element składowy zarówno hormonów, jak i enzymów dzięki czemu wszelkie procesy w organizmie podlegają ich regulacji.. Będąc składnikiem mięśni uczestniczą w ich skurczu, co jest zwłaszcza istotne z punktu widzenia osób aktywnych ruchowo.. Według panujących norm podaż tego składnika w diecie zdrowego, dorosłego człowieka powinna oscylować w granicach 0, 8 – 1g/kg masy ciała na dobę.. W diecie niskobiałkowej podaż ta wynosi ok.. 40 – 50g dziennie, co odpowiada ilości 0, 6 – 0, 7g/kg masy ciała.. Przy zaawansowanej niewydolności nerek lub wątroby restrykcje bywają jeszcze większe i wskazane jest ograniczenie białka poniżej 0, 6g/kg masy ciała na dobę.. Dieta niskobiałkowa wymaga ponadto stałej kontroli zawartości elektrolitów (sodu, potasu, wapnia i fosforu) oraz ilości pobieranych płynów.
Dieta niskobiałkowa – produkty
Poniżej zamieszczono listę niektórych produktów zalecanych, zalecanych w ograniczonej ilości oraz przeciwwskazanych w oparciu o zawartość białka.. Produkty Zalecane Zalecane w ograniczonych ilościach Przeciwwskazane pieczywo i produkty zbożowe pszenne, niskobiałkowe, skrobia pszenna i ziemniaczana, bułki, sucharki, biszkopty, chleb wypiekany w domu kasze, ryż pieczywo pełnoziarniste, zwykłe pieczywo solone, wszystkie mąki z wyjątkiem ziemniaczanej mleko i produkty mleczne mleko słodkie i zsiadłe 2%, jogurt, kefir, chudy lub półtłusty biały ser, serek homogenizowany -według racji pokarmowej lub jako zamiennik sery żółte i topione, sery pleśniowe, Feta, serki typu fromage dodatki do pieczywa masło, dżem, marmolada, miód jaja, pasty serowo-warzywne, serowo-rybne, mięsno-jarzynowe wędliny, konserwy, ryby wędzone, śledzie marynowane dodatki do zup grzanki z pieczywa niskobiałkowego, ziemniaki, makarony z mąki niskobiałkowej kasze, ryż dodatki z jajami, mięsem, nasiona roślin strączkowych, jaja ugotowane na twardo, kluski francuskie, groszek ptysiowy mięso oraz ryby chude gatunki: cielęcina, młoda wołowina, królik, kurczak, indyk, chude ryby, gotowane: dorsz, pstrąg, karmazyn, lin, okoń, flądra, morszczuk, mintaj, płastuga, makrela, potrawy gotowane, duszone, bez tłuszczu, potrawki, budynie, pulpety z dodatkiem skrobi lub pieczywa niskobiałkowego wszystkie w większych ilościach, tłuste gatunki: wieprzowina, baranina, gęsi, kaczki, tłuste ryby, węgorz, łosoś, sum, potrawy smażone, pieczone, duszone w sposób konwencjonalny, marynowane, wędzone tłuszcze masło, olej: rzepakowy bezerukowy, lniany, oliwa z oliwek, margaryny miękkie śmietanka smalec, słonina, boczek, margaryny kwaśne, kwaśna śmietana warzywa ziemniaki gotowane, w postaci puree lub pieczone bez dodatku tłuszczu, pomidor marchew, dynia, buraki, kabaczek, szparagi, pietruszka, seler, szpinak, sałata zielona, cykoria, rabarbar, fasolka szparagowa, groszek zielony, kalafior, brokuły, gotowane, rozdrobnione, w formie puree z masłem, drobno starte surówki rośliny strączkowe konserwowane z octem, warzywa solone, nasiona roślin strączkowych, czosnek, cebula, brukiew, rzepa, kalarepa, zasmażane, grubo starte surówki, Owoce jagodowe, cytrusowe, jabłka, morele, brzoskwinie, wiśnie, melon, kiwi, śliwki Ananas, mango, banany, winogrona owoce niedojrzałe, suszone, gruszki, daktyle, czereśnie, kawon, owoce marynowane, owoce w nadmiernej ilości Napoje woda niegazowana źródlana/mineralna (chyba, że lekarz prowadzący zadecyduje inaczej) herbata z cytryną, herbata z mlekiem, kawa zbożowa z mlekiem, mleko, kefir, jogurt 2 % tłuszczu, napoje owocowe, napoje owocowo – warzywne, soki owocowo – warzywne, koktajle (w dozwolonej ilości płynów) kakao, płynna czekolada, napoje alkoholowe, kawa naturalna.
Dieta niskobiałkowa – jadłospis
Dieta codzienna chorych pomimo pewnych restrykcji związanych z podażą białka wcale nie musi być monotonna i jałowa.. W kompozycji potraw, prócz wymienionych produktów przeciwwskazanych ogranicza nas jedynie nasza wyobraźnia.. By lepiej to zobrazować przedstawiamy Państwu propozycję przykład dziennego jadłospisu skomponowanego dla osoby dorosłej.. Łączna zawartość białka nie przekracza 50 g/dzień.. Śniadanie – płatki na mleku z owocami:
Płatki kukurydziane (30g), truskawki (100g), miód pszczeli (24g), otręby pszenne (5g), mleko spożywcze (250g)
II Śniadanie – kanapka z pastą z oliwek i pomidorem
Pasta z oliwek (60g), pieczywo niskobiałkowe PHU (30g), sałata masłowa (10g)
Obiad – pieczony dorsz z ziemniakami i surówką z buraków
Ziemniaki gotowane (200g), surówka z gotowanych buraków (100g), pieczony filet z dorsza (100g), masło (5g)
Podwieczorek – owoc
Banan (120g)
Kolacja – omlet białkowy z warzywami
Białka jaja (70g), cukinia (100g), papryka żółta (35g), oliwa z oliwek (10g).
Pieczywo niskobiałkowe
Dieta codzienna osób stosujących restrykcje białkowe może być wzbogacana o tzw.. „produkty specjalnego przeznaczenia żywieniowego”, do których zalicza się m.. in. Pieczywo niskobiałkowe.. Są to produkty stanowiące alternatywę dla ich klasycznych odpowiedników, zmodyfikowane pod względem składu by spełniały pożądane potrzeby.. Zestawienie poszczególnych składników odżywczych przedstawia poniższa tabela:
Składniki odżywcze na 100g produktu Pieczywo pszenne klasyczne Pieczywo niskobiałkowe PKU Energia [kcal] 262 265 Białko [g] 8, 5 0, 5 Tłuszcz [g] 1, 4 3, 8 Węglowodany [g] 54, 3 55, 7 Błonnik [g] 2, 7 3, 8 Fenyloalanina 0.. 265 g 0, 012
Jak widać na załączonym przykładzie zmiany dotyczące składu widoczne są w szczególności dla zawartości białka, tłuszczów oraz błonnika.. Decyzję o wdrożeniu tego typu produktu do diety codziennej należy podjąć po konsultacji z lekarzem prowadzącym.. W przypadku stwierdzenia braku jakichkolwiek przeciwwskazań jedyną przeszkodą przed podjęciem zakupu może być stosunkowo zaporowa cena wynosząca średnio 6–8 zł za 300g opakowanie.