Hiszpańska szałwia, znana również jako Salvia lavandulifolia, jest rośliną o wielu zastosowaniach. Cieszy się ona dużą popularnością ze względu na swoje właściwości lecznicze i aromatyczne. Jakie są cechy hiszpańskiej szałwii i jak można ją wykorzystać?
Hiszpańska sałata
Historia hiszpańskiej sałaty sięga czasów Majów i Azteków. Nasiona chia były jednym z najważniejszych składników odżywczych tych ludów już 5,5 tysiąca lat temu. Nazwa chia pochodzi z języka azteckiego i oznacza tłusty, oleisty. Nie dziwi zatem, że hiszpański sos składa się głównie z tłuszczów. Hiszpański krokus jest dobrym źródłem istotnych wielonienasyconych kwasów tłuszczowych n-3 i n-6 oraz znacznej ilości błonnika. Szczególną uwagę należy zwrócić na obecność kwasu alpha-linolenowego, należącego do rodziny kwasów omega-3. Jest to istotne, ponieważ dieta przeciętnego konsumenta zawiera prawie 20 razy więcej kwasów z rodziny omega-6 niż kwasów omega-3. Optymalny stosunek kwasów n-3 do n-6 powinien wynosić jedynie 1:4 - 1:5. Nadmiar kwasów z rodziny n-6 nie jest zalecany w diecie, gdyż może zwiększać krzepnięcie krwi oraz powodować reakcje alergiczne i zapalne. W nasionach hiszpańskiego krokusa można również znaleźć składniki mineralne (wapń, fosfor, potas i magnez), witaminy (B1, B2, niacynę, kwas foliowy, witaminę C i A) oraz przeciwutleniacze. Ze względu na wysoką zawartość tłuszczu nasiona chia posiadają wysoką wartość energetyczną - 100g nasion dostarcza około 500 kcal.
Właściwości szałwii hiszpańskiej
Dzięki bogatemu składowi odżywczemu nasiona szałwii hiszpańskiej są cenione za swoje zdrowotne działanie: obniżają ciśnienie tętnicze, działają oczyszczająco, przeciwnowotworowo oraz łagodzą ból. Dodatkowo wspierają układ krążenia, posiadają właściwości przeciwzapalne i antyoksydacyjne oraz regulują poziom lipidów. Ich zdolność antyoksydacyjna może zapobiegać przedwczesnemu starzeniu się komórek. Kwas alfa-linolenowy zawarty w nasionach poprawia funkcjonowanie mózgu, pamięć i koncentrację. Ponadto obniża stężenie triacylogliceroli i VLDL-cholesterolu, jednocześnie podnosząc poziom HDL, co zmniejsza ryzyko chorób sercowo-naczyniowych. Wpływa także na zapobieganie alergiom, łuszczycy i niektórym nowotworom.
W jaki sposób można wykorzystać nasiona chia?
Nasiona chia są wszechstronnym składnikiem, który można dodawać do deserów, jogurtów, sałatek oraz napojów. Można je stosować w postaci zmielonej, całych lub jako żel. Żel z nasion chia stanowi doskonały zamiennik jaj w przepisach kulinarnych. Aby zastąpić jedno jajko w wypiekach, należy wymieszać 1 łyżkę nasion chia z 1/3 szklanki wody i odczekać 15 minut przed dodaniem do ciasta. Dzięki wysokiej wartości odżywczej i różnorodnym zastosowaniom, nasiona chia są cennym dodatkiem do codziennej diety. Ich bogactwo w kwasy tłuszczowe omega-3 sprawia, że wykazują korzystne działanie na układ krążenia, posiadają właściwości przeciwzapalne i przeciwnowotworowe.
