Dieta i trądzik – aktualny przegląd literatury
Felix Weber
✓
Ekspert Diets Premium • 22.03.2026
✓
Zweryfikowane merytorycznie przez dietetyka klinicznego:
Treść artykułu została zweryfikowana pod kątem zgodności z normami żywieniowymi IŻŻ, WHO oraz standardami klinicznymi PTGiP.
| Ekspert Diets Premium Felix Weber | min czytania 8 min | Zweryfikowane merytorycznie przez dietetyka klinicznego 22.03.2026 |
Odtwarzacz głosowy
•Odsłuchaj treść artykułu na żywo
0:00
/
0:00
Najważniejsze fakty w pigułce
Mimo upływu czasu, nadal krążą liczne popularne mity na temat trądziku, w tym odnoszące się do odżywiania. Rola diety może być uznana za znaczącą, jednakże nie jest jasne, jak skuteczna może być określona metoda żywieniowa w zmniejszeniu dolegliwości tego stanu chorobowego. Częstość występowania trądziku w krajach zachodnich nie może być łatwo wytłumaczona wyłącznie przez dziedziczenie genów, prawdopodobnie również styl życia odgrywa istotną rolę. Co można uznać za rzeczywiste zagrożenie dla zdrowej skóry, a co za mityczne opowieści? W niniejszym artykule przedstawimy najnowsze dane naukowe dotyczące wpływu diety na stan skóry.
Plan Żywieniowy
Chcesz wdrożyć te zasady w codziennej diecie?
Nasz inteligentny generator ułoży dla Ciebie zbilansowany jadłospis w 3 minuty, uwzględniając zalecenia z tego artykułu.
Materiał PRO
PRO
Ten artykuł jest profesjonalnym materiałem merytorycznym (PRO) udostępnionym w całości.
Kroniczny stan skóry
Patogeneza tej skomplikowanej choroby skóry obejmuje zwiększone wydzielanie łoju oraz nadmierną akumulację keratyny. Jak sugeruje R. N. Smith i współpracownicy w swoim badaniu, nasilenie zmian trądzikowych może być powiązane z poziomami androgenów, takich jak testosteron i dehydroepiandrosteron (DHEAS). Zmiany te mogą również być nasilane przez insulinę i insulinopodobne czynniki wzrostu (IGF-1). Zmiany te mogą trwać długo po okresie dojrzewania i nawet pojawić się po raz pierwszy później w życiu. Trądzik dorosłych jest stanem, który pojawia się po 25. roku życia (lub utrzymuje się od wcześniejszego okresu) i częściej dotyka kobiety niż mężczyzn. Nadal nie wiadomo, czy odpowiednia dieta może pomóc w leczeniu trądziku. W badaniach M. Markovic i współpracowników stwierdzono, że młodzież w Bangladeszu wskazywała stres emocjonalny, spożywanie słodyczy, tłustych produktów i brak snu jako czynniki powodujące nasilenie trądziku.
Proste cukry i trądzik
Współczesne badania kliniczne wyraźnie wskazują na powiązanie między dietą o wysokim indeksie (IG) i ładunku glikemicznym (ŁG) a zaostrzeniem zmian trądzikowych. Produkty bogate w cukry proste i oczyszczoną mąkę powodują gwałtowny wyrzut insuliny oraz insulinopodobnego czynnika wzrostu 1 (IGF-1). Stymuluje to proliferację sebocytów, nasila wydzielanie sebum oraz wzmaga rogowacenie ujść mieszków włosowych, sprzyjając powstawaniu zaskórników.
Czekolada i zmiany skórne
Wartość IG czekolady jest różna w zależności od jej zawartości cukru i mleka. Czekolada mleczna, jako produkt o wysokim indeksie glikemicznym (IG), może potencjalnie ujemnie wpłynąć na stan skóry, natomiast czekolada gorzka o wysokiej zawartości kakao niekoniecznie. Jednak badanie S. Vongraviopap i P. Asawanondy może być niezadowalające dla miłośników czekolady. Uczestniczyło w nim 25 mężczyzn cierpiących na trądzik w wieku 18-30 lat, którzy przez 4 tygodnie spożywali 25 gram ciemnej czekolady z 99% zawartością kakao. Niestety, odnotowano u uczestników nasilenie zmian skórnych. W badaniu T. S. S. Suppiah i wsp. wykazano, że pacjenci z trądzikiem częściej spożywają mleko i czekoladę w porównaniu z osobami bez trądziku. Wyniki tych badań są sprzeczne z badaniami opublikowanymi w latach 60. i 70. XX wieku, które nie wykazały związku między spożyciem czekolady a wystąpieniem trądziku.
Produkty mleczne oraz ich oddziaływanie na trądzik
Kolejnym obszarem badań nad patogenezą trądziku jest spożycie mleka i przetworów mlecznych. Mleko krowie naturalnie zawiera prekursory hormonów steroidowych oraz stymuluje endogenną produkcję IGF-1, co może nasilać stany zapalne gruczołów łojowych. Co ciekawe, silniejszą korelację z zaostrzeniem trądziku wykazuje mleko odtłuszczone niż pełnotłuste, co wiąże się ze zmienionym profilem białkowym i wyższą odpowiedzią insulinową.
Dieta i proces starzenia się skóry
W diecie przeciwtrądzikowej kluczowe znaczenie ma włączenie produktów o działaniu przeciwzapalnym i antyoksydacyjnym. Należą do nich przede wszystkim wielonienasycone kwasy tłuszczowe omega-3 (obecne w tłustych rybach morskich, siemieniu lnianym i orzechach włoskich), cynk regulujący pracę gruczołów łojowych (nasiona dyni, rośliny strączkowe), a także witaminy A, C i E oraz polifenole z warzyw i owoców jagodowych, które neutralizują wolne rodniki i wspierają regenerację naskórka.
mgr Felix Weber
✓Ekspert Diets Premium
Ekspert zespołu Diets Premium. Specjalizuje się w planach żywieniowych, sportach siłowych oraz planach treningowych.
Zobacz profil →
