Zaburzenia żywieniowe w populacji senioralnej: przyczyny i konsekwencje utraty łaknienia

Wraz z upływem czasu zachodzą w naszym organizmie zmiany.. Dotyczą one również pracy i funkcjonowania układu pokarmowego – w tym przypadku mowa jest o zmianach wstecznych.. Zaczynając od jamy ustnej – osoby starsze często uskarżają się na paradontozę oraz próchnicę – po 65 roku życia u osób występują również częste braki w uzębieniu.. Osobom starszym często trudno przyznać się do tego, że pojawiają się kłopoty z rozdrabnianiem i przeżuwaniem pokarmu.. Po 65 roku życia znacząco zmniejsza się również ilość produkowanej przez ślinianki śliny – warto również zwrócić uwagę na to, że leki przepisane seniorom, mają wpływ na obniżenie ilości produkowanej śliny.. Zmniejszenie apetytu u osób starszych często wynika również z zaburzeń postrzegania zmysłowego.. Wraz z upływem czasu, smaki i zapachy wydają się być mniej intensywne.. Osoby starsze tracą więc radość ze spożywania posiłków, która towarzyszyła im do tej pory.. Sytuacja ta, może być przyczyną zaburzeń odżywiania oraz zatruć pokarmowych, które często spotykane są w grupie +65.. Oprócz zmysłu smaku i zapachu, obniża się również funkcja receptorów odpowiedzialnych za apetyt oraz odczuwanie głodu.. Prowadzone z udziałem osób starszych badania kliniczne, wskazują, że za utratę apetytu w wieku podeszłym mogą być odpowiedzialne również witaminy, dla przykładu nadmiar witaminy A oraz niedomiar witamin z rodziny B.. Również występujące choroby o podłożu neurologicznym – powodują zmniejszenie apetytu.. Współtowarzyszące im zaburzenia połykania, żucia, nieprawidłowe funkcjonowanie jelita cienkiego.. Osoby starsze wolą więc unikać posiłków niżeli „męczyć się” z ich spożywaniem.. Dowiedz się więcej na temat braku apetytu u osoby starszej.

Ryzyko występowania niedożywienia i deficytów pokarmowych wzrasta wraz z wiekiem, uważa się że niedożywienie białkowo-kaloryczne spotykane jest u 1–15% pacjentów powyżej 65 roku życia.. Występowanie tego rodzaju niedożywienia, spowodowane jest bezpośrednio niedoborami kalorycznymi oraz jakościowymi diety, zmniejszoną aktywnością fizyczną, oraz występowaniem chorób towarzyszących.. Jedną z ważniejszych przyczyn występowania niedożywienia w naszym kraju jest zła sytuacja finansowa osób starszych oraz (w szczególności na wsiach) znacząca odległość do najbliższego sklepu spożywczego, przekraczająca możliwość samodzielnego zrobienia podstawowych zakupów.. W następstwie niedożywienia dochodzi do szeregu niekorzystnych zmian w organizmie, które dotyczą wszystkich organów wewnętrznych – w tym mózgu, częściej spotykane są choroby o podłożu nerwowym, demencja, schizofrenia, Alzheimer.. Również układ mięśniowy ulega zmianom wstecznym, następuje bardziej intensywny zanik tkanki mięśniowej, niżeli u osób bez zdiagnozowanego niedożywienia.. Układ pokarmowy nieodżywionej osoby starszej również przejawia liczne dysfunkcje – osłabia się perystaltyka jelit, występują zaburzenia flory bakteryjnej jelit, liczne stany zapalne – które wpływają na procesy trawienia i wchłaniania.. Często na tym etapie diagnozowane jest stłuszczenie wątroby oraz zmniejszenie masy trzustki, odpowiedzialnej za wydzielanie enzymów trawiennych.. Niedożywienie odbija się również na zaniku mięśni oddechowych, utrudniając osobom starszym prowadzenie prawidłowych procesów wentylacji.

Prawidłowa diagnostyka leczenia niedożywienia u osób starszych polega na rozpoznaniu zagrożenia jego występowania.. Należy przeprowadzić ocenę stanu odżywienia składającą się z: wywiadu żywieniowego, somatometrii, badania fizykalnego, badania biochemicznego, badania stanu immunologicznego.. Rozpoznanie niedożywienia u osoby starszej powinno wiązać się z niezwłocznym podjęciem planowania leczenia farmakologicznego oraz żywieniowego.. U osób powyżej 65 roku życia, powinno podejmować się leczenie, gdy BMI<24 lub jeśli pacjent utracił więcej niż 5% masy swojego ciała w okresie 1–6 miesięcy.. Występowanie niedożywienia oraz problemów żywieniowych w grupie osób starszych wiąże się z koniecznością wprowadzenia pewnych zmian w codziennej diecie pacjenta w wieku podeszłym.. Generalnie dieta takiej osoby, w szczególności, gdy współtowarzyszą jej dodatkowe choroby powinna być oparta na zasadach diety lekkostrawnej.. Strawność posiłków osób starszych możemy zwiększać poprzez: rozdrabnianie posiłków (miksowanie, blendowanie, rozgotowanie), usuwanie części niestrawnych (skórek, pestek, łusek), poddawanie warzyw i owoców obróbce cieplnej – pieczenie, duszenie, gotowanie (w tym na parze), nadawanie potrawom atrakcyjnego smaku, zapachu i wyglądu – odpowiednie zastosowanie ziół i przypraw.. Ważne jest, aby osoba starsza spożywała odpowiednią ilość białka, z wiekiem bowiem następuje zmniejszenie jego stężenia w ustroju, zalecaną jego ilością jest 1g/kg/m.. c. W czasie ostrej choroby zapalnej z podwyższoną temperaturą, można zwiększyć jego ilość do 1, 5g/kg/m.. c. Jednostki te jednak nie dotyczą osób z zaburzeniami i przewlekłymi chorobami nerek.. Przeważające w diecie pacjenta geriatrycznego powinny być węglowodany złożone.. Jednak jeśli pacjent wykazuje złą tolerancję produktów, w których one występują, powinno się powrócić do pieczywa mieszanego i białego.. Ważne jest również, aby zmniejszyć do minimum ilość NKT w diecie – wg badań stanowi on największe.