Skip to main content
Blog

Witamina C o konfiguracji prawoskrętnej i lewoskrętnej: analiza porównawcza form naturalnych i syntetycznych

Tim Klein

Tim Klein

2026-03-18
3 min. czytania
Witamina C o konfiguracji prawoskrętnej i lewoskrętnej: analiza porównawcza form naturalnych i syntetycznych

Witamina C o konfiguracji prawoskrętnej i lewoskrętnej: analiza porównawcza form naturalnych i syntetycznych

27 wyświetleń
W obrocie farmaceutycznym oraz suplementacyjnym dostępnych jest szereg preparatów opartych na kwasie askorbinowym, zarówno w postaci izolowanej, jak i pochodzenia naturalnego. Jakie są różnice w biodostępności oraz aktywności biologicznej między syntetyczną witaminą C a tą występującą w produktach spożywczych? Czy istnieją odmiany tego związku o zróżnicowanej strukturze przestrzenniej, a jeśli tak, to czy wykazują one identyczną skuteczność terapeutyczną oraz mechanizmy działania na poziomie komórkowym i metabolicznym?

Witamina C – właściwości

Podstawowe funkcje, jakie witamina C spełnia w organizmie ludzkim to: działanie antyoksydacyjne, synteza hormonów sterydowych, udział w detoksykacji i procesach odpornościowych, profilaktyka choroby niedokrwiennej serca, przeciwdziałanie utlenianiu lipidów (proces ten prowadzi do utraty aktywności wielu składników błony komórkowej), zwiększanie przyswajalności niehemowego żelaza, uszczelnianie naczyń krwionośnych, stymulacja wytwarzania kolagenu.. Jej najcenniejszym źródłem naturalnym są surowe owoce i warzywa (papryka, nać pietruszki, czarna porzeczka, owoce dzikiej róży, brokuły, brukselka).. Obróbka cieplna oraz długie przechowywanie znacznie zmniejszają jej ilość w produktach.. Do osób szczególnie narażonych na jej niedobory należą palacze, alkoholicy oraz ludzie żyjący w stresie.. Dzienna zalecana dawka dla dorosłego mężczyzny wynosi ok.. 90 mg, a dla kobiety ok. 75 mg (w okresie ciąży i laktacji 85–125 mg).. Jest wielu zwolenników stosowania jej ogromnych dawek (nawet do 10 g na dobę), jednakże taki nadmiar może obciążyć nerki i wywoływać kamicę nerkową (witamina C usuwana jest z moczem).

Witamina C a kwas askorbinowy

Na wstępie należy nadmienić, iż nazw tych używa się bardzo często zamiennie.. Stwierdzenie to po części leży u podstaw sporu o lewo- i prawoskrętność owej witaminy.. Kwas L- askorbinowy jest jednym z elementów naturalnej witaminy C, a ona sama jest kompleksem biologicznym, w skład którego wchodzą oprócz wspomnianego kwasu jeszcze m.. in. bioflawonoidy, enzymy czy kofaktory. Wszystkie te związki (a nie tylko kwas askorbinowy) pełnią ważne biologicznie funkcje.. Jaka jest więc różnica pomiędzy naturalną a syntetyczną witaminą C? Spośród ww.. Związków tylko kwas askorbinowy można zsyntetyzować sztucznie, dlatego też pamiętajmy, iż to co w aptekach sprzedaje się pod nazwą „witamina C” tak naprawdę jest tylko jednym z jej składników – kwasem askorbinowym.. Czy oznacza to, że taki preparat nie ma żadnego zastosowania? Nie, ale jego działanie nie ma tak szerokiego spektrum jak naturalnej witaminy C.

Lewoskrętna i prawoskrętna witamina C

W internecie można wyczytać wiele informacji na temat tego, że tylko lewoskrętna forma omawianej witaminy daje pozytywne rezultaty stosowania, natomiast koncerny farmaceutyczne w większości przypadków oferują klientom jej prawoskrętną „bliźniaczkę”.. O tej zaś pisze się, iż nie ma żadnego wpływu na zdrowie.. Podstawowy błąd tkwi w złej interpretacji dwóch pojęć – skręcalności właściwej oraz izomerii optycznej.. To pierwsze odnosi się do zdolności danej substancji do skręcania płaszczyzny światła spolaryzowanego.. Dlatego mówimy o lewo- lub prawoskrętnej substancji.. W odniesieniu do kwasu askorbinowego sytuacja wygląda tak, że występuje tylko jeden rodzaj – prawoskrętna.. Izomeria optyczna to zjawisko występowania odmian tego samego związku chemicznego o przeciwnych właściwościach optycznych.. W tym przypadku mamy do czynienia z kwasem L-askorbinowym oraz D-askorbinowym.. Niestety wielu ludzi myśli, że izomer L (levus – lewy) to lewoskrętna forma, a izomer D (dexter – prawy) prawoskrętna.. Z tej niewłaściwej interpretacji bierze się większość kontrowersji.. Faktycznie jest tak, iż wchłanialność kwasu D-askorbinowego jest minimalna w zestawieniu z L-askorbinowym, jednakże po spojrzeniu na skład leków z witaminą C zauważamy zazwyczaj, że ich składnikiem jest forma „dobra” – kwas L-askorbinowy.. Ze względu na to, że suplementy diety nie są sprawdzane pod względem swojego składu, można przypuszczać, iż wiele z nich będzie zawierało mieszaninę obu tych form, co przełoży się na znacząco mniejszą wchłanialność omawianej substancji.. Podsumowując, suplementacja witaminy C przynosi za sobą niewątpliwe korzyści.. Najlepiej dostarczać do organizmu naturalną, pochodzącą z surowych warzyw i owoców.. Przy wybieraniu preparatów z kwasem askorbinowym najlepiej kierować się w stronę tych, które mają status leku, a nie suplementu diety.
Tim Klein

Tim Klein

Zobacz profil

Skanuj ten kod QR, aby szybko uzyskać dostęp do tej strony na swoim urządzeniu mobilnym.

QR Code