Choroba Hashimoto - przyczyny, objawy oraz metody leczenia

Hashimoto (nazwa pochodzi od nazwiska japońskiego lekarza Hakaru Hahimoto, który w 1912 r.. Jako pierwszy opisał to schorzenie) to przewlekłe, limfocytarne zapalenie tarczycy, które zaliczane jest do chorób autoimmunologicznych, związanych z zaburzeniami układu odpornościowego.. Układ immunologiczny przestaje bronić organizm przed infekcjami i zaczyna wytwarzać stan zapalny we własnych tkankach.. Traktuje białka tarczycy jak wroga i niszczy je.. Istotą Hashimoto jest przewlekły stan zapalny tarczycy, który najczęściej doprowadza do jej niedoczynności, co bywa poprzedzone nadczynnością tego gruczołu (Hashitoxicosis).. Choroba zazwyczaj ma postać przewlekłą, a zmiany bywają nieodwracalne.. Przebieg Hashimoto jest na ogół postępujący – niedoczynność tarczycy pojawia się i nasila.. Niedoczynność tarczycy jest szczególnie niebezpieczna dla kobiet w ciąży.. Zwiększa ryzyko poronienia, odklejenia łożyska, nadciśnienia ciążowego, niedokrwistości, czy krwawienia poporodowego.. Nieleczona lub nieprawidłowo leczona niedoczynność niesie wiele zagrożeń dla płodu i noworodka, m.. in. Możliwość zgonu, przedwczesny poród, niedostateczną masę urodzeniową, noworodkowy zespół zaburzeń oddechowych.. U dzieci urodzonych przez matki z niedoczynnością tarczycy w ciąży o wiele częściej wykrywa się zaburzenia rozwoju neuropsychologicznego, obniżenie ilorazu inteligencji, a także przyszłych możliwości edukacyjnych dziecka.

Niestety przyczyny tego schorzenia nie są do końca znane.. Choroba atakuje przede wszystkim kobiety w średnim wieku, ale coraz częściej diagnozuje się ją u osób młodych, a nawet u dzieci.. Predyspozycje genetycznie są główną przyczyną zapadalności na Hashimoto.. Szczególnie narażone są osoby, u których w rodzinie występowały choroby tarczycy lub u pacjentów cierpiących na cukrzyce typu 1.. Czynnikami wyzwalającymi autoimmunologiczne zapalenie tarczycy może być przewlekły stres, przemęczenie, problemy psychiczne.. Nie ma potwierdzenia, aby infekcje (wirusy) w jakikolwiek sposób wpływały na rozwój tej choroby.. Hashimoto często pojawia się również u kobiet po porodzie.. Może przejść wówczas w stan utajenia, lecz wcześniej czy później znowu da o sobie znać.

Hashimoto może przebiegać bez żadnych znaczących objawów, przez co chore osoby żyją w nieświadomości tej choroby.. Niekiedy tarczyca stopniowo się powiększa, tworząc wole lub może uleć zanikowi.. Początkowo wydziela prawidłową lub nawet nadmierną ilość hormonów.. Po wielu miesiącach lub latach przekształca się w niedoczynność, która staje się przyczyną pogarszającego zdrowia i samopoczucia.. Sama choroba wbrew krążącym opiniom jest bezobjawowa.. Symptomy wynikają z niedoczynności lub nadczynności gruczołu tarczycy.. Do objawów wskazujących na Hashimoto (UWAGA: mogą ale nie muszą świadczyć o chorobie) zalicza się: ciągłe zmęczenie, senność, kłopoty z pamięcią i koncentracją, zmienność nastrojów, skłonność do depresji, uczucie zimna, suche, łamliwe włosy, wypadanie włosów, szorstka i sucha skóra, obfite miesiączki, bądź nieregularne cykle miesiączkowe, bezpłodność, zaparcia, bóle stawów i mięsni, podwyższony poziom cholesterolu, problemy z nadwagą.. Objawy pośrednie umożliwiające rozpoznanie choroby to: laboratoryjne cechy niedoczynności (lub nadczynności) tarczycy – na podstawie oznaczenia poziomu TSH, znaczne podwyższone miano przeciwciał anty-TPO (co najmniej 500) – niższe miano jest nieswoiste i może wskazywać na inne choroby, hipoechogeniczny miąższ USG.. Do rozpoznani Hashimoto najistotniejszy jest wysoki poziom przeciwciała anty-TPO, ale u niektórych chorych stwierdza się niskie miano, dlatego rozpoznanie choroby wyłącznie na podstawie podwyższonego poziomu przeciwciał nie jest pewne.. Po za tym wahania miana przeciwciał bywają efektem naturalnego przebiegu choroby.

W przypadku tego schorzenia leczymy po prostu skutki niedoczynności poprzez stałe podawanie syntetycznego hormonu tyroksyny.. Dawki powinny być ustalone w proporcji do ciężaru ciała, ale uwzględniając indywidualną reakcję na preparat.. Większe ilości podawane są dzieciom, młodzieży oraz kobietom w ciąży.. Konsekwencją nieleczenia niedoczynność tarczycy u dzieci może być niedorozwój umysłowy.. Sama podwyższona ilość przeciwciał anty-TPO nie wymaga leczenia.. Zmiany w zakresie ich stężenia nie mają żadnego znaczenia, gdyż same w sobie nie wywołują objawów.. Istnieją przesłanki, że u pacjentów przyjmujących selen w dawce 80–200 μg zaobserwowano znaczący spadek poziomu przeciwciał anty-TPO, a także zwiększenie proporcji fT3 do fT4.. Jednak temat wciąż pozostaje otwarty, gdyż nie wszystkie organizacje eksperckie uznają te badania za wystarczająco przekonujące.. Ważne Podstawowy pakiet badań w chorobie Hashimoto: TSH – hormon przysadki mózgowej, wolne hormony tarczycowe: fT3 – trójjodotyronina wolna, fT4 – tyroksyna wolna przeciwciała przeciwtarczycowe: anty-TPO, anty-TG PRL – prolaktyna USG tarczycy Należy pamiętać, że choroba Hashimoto nie wyklucza macierzyństwa.. Co prawda ryzyko poronień u kobiet chorych jest 3–5 razy wyższe niż u kobiet zdrowych.. Odpowiednio wdrożone leczenie w czasie planowania ciąży pozwoli na uzyskanie TSH na niskim, normalnym poziomu.. Pamiętajmy, że hormony tarczycy odgrywają w ciąży istotną rolę.. To właśnie od ich odpowiedniego stężenia we krwi matki, (zwłaszcza w pierwszym trymestrze ciąży, kiedy płód nie produkuje jeszcze własnych hormonów), zależy m.. in. Prawidłowy rozwój mózgu, a także układu kostnego.. U noworodków, których matki chorują na autoimmunologiczne zapalenie tarczycy nie stwierdza się charakterystycznych upośledzeń tej choroby, ani też zwiększonej częstotliwości jej występowania.. Życie pacjentów z Hashimoto nie różni się zbytnio od życia osób zdrowych.. Systematyczne kontrolowanie swojego stanu zdrowia oraz właściwe nawyki żywieniowe pozwolą na skuteczną walkę ze skutkami tej choroby.. Racjonale odżywianie i zrównoważony tryb życia są podstawą zdrowego funkcjonowania każdego organizmu.. Dieta w chorobach autoimmunologicznych posiada pierwszorzędne znacznie.. Sam hormon tarczycy, przyjmowany w wyniku niedoczynności tarczycy nie gwarantuje poprawy stanu zdrowia.. Leczenie należy zacząć od wprowadzenia odpowiednich nawyków żywieniowych.. Właściwa dieta to podstawa poprawy metabolizmu.. Czasem wymagane jest wykluczenie z diety cukru, laktozy, kazeiny czy też glutenu, co w niektórych przypadkach może poprawić ogólny stan zdrowotny.