Uwaga przed syropem glukozowo-fruktozowym!

Ludzie od zawsze woleli słodki smak, który rozładowywał napięcie i dostarczał przyjemności. Ten słodki smak jest wykorzystywany przez producentów żywności. Początkowo do żywności dodawano cukier otrzymywany z buraków cukrowych lub trzciny cukrowej, ale jego stosowanie było kosztowne i mało wydajne. Dlatego też poszukiwano taniej alternatywy. W 1957 roku opisano pierwszy proces, w którym skrobia kukurydziana została przetworzona w syrop glukozowo-fruktozowy z zawartością fruktozy wynoszącą 55%. Syrop ten był wcześniej uzyskiwany z ziemniaków, ale głównym substratem jest obecnie skrobia kukurydziana. Syrop glukozowo-fruktozowy zyskał popularność w latach 70. w Stanach Zjednoczonych. Był tani w produkcji, wykazywał stabilność mikrobiologiczną, niską lepkość i łatwość stosowania. Był więc doskonałym dodatkiem dla przemysłu spożywczego. Ponadto fruktoza jest znacznie słodsza niż sacharoza, co pozwoliło na wydajne wykorzystanie syropu. Syrop ten jednak nie tylko zastąpił cukier w słodyczach, ale także w majonezach, keczupach, jogurtach, płatkach kukurydzianych i innych produktach.

Fruktoza to rodzaj cukru, który w głównej mierze występuje w owocach, jest znacznie słodsza od sacharozy. W naturze występuje ona w połączeniu z błonnikiem, dzięki czemu nie spożywamy jej w nadmiarze. Niestety, przemysł spożywczy wyizolował fruktozę i w postaci syropu glukozowo-fruktozowego dodaje ją do wielu produktów. Glukoza jest cukrem niezbędnym do funkcjonowania każdej komórki, częściowo magazynowana jest jako glikogen mięśniowy i glikogen wątrobowy, częściowo jest zamieniana w tłuszcz i wykorzystywana na bieżące potrzeby organizmu. Jej spożywanie jest kontrolowane przez układ nerwowy, gdy jest jej za dużo, łaknienie jest hamowane. Metabolizm fruktozy przebiega inaczej niż glukozy. Fruktoza różni się od glukozy budową chemiczną i działaniem, jej przemiana w organizmie przebiega inną drogą. Duże spożycie fruktozy może prowadzić do rozwijania się zespołu metabolicznego i nadprodukcji tkanki tłuszczowej, która gromadzi się wokół narządów wewnętrznych. Fruktoza nie stymuluje wydzielania insuliny i leptyny tak jak glukoza, dlatego łatwo ją przekroczyć i wywołać uczucie głodu. Ponadto pobudza apetyt i zwiększa chęć spożywania słodkich produktów. W rezultacie nadmiernego spożywania fruktozy może dojść do rozwinięcia się insulinooporności i cukrzycy typu 2. Syrop glukozowo-fruktozowy znajduje się w wielu produktach spożywczych. Amerykanie oszacowali, że w latach 1970-2010 spożycie tego syropu wśród amerykańskiego społeczeństwa wzrosło z 1,36 kg do 13,02 kg na osobę. Wraz ze wzrostem spożycia syropu glukozowo-fruktozowego zaobserwowano wzrost zachorowań na cukrzycę typu 2, depresję, ADHD, otyłość i choroby układu krążenia.

Wiele produktów zawiera syrop glukozowo-fruktozowy, więc podczas zakupów powinniśmy uważnie przeglądać etykiety i sprawdzać skład. Jeżeli produkt wymaga słodzenia, lepiej, jeśli będzie zawierał cukier lub glukozę zamiast syropu glukozowo-fruktozowego. Może być on również nazywany izoglukozą, HFCS lub syropem kukurydzianym z fruktozą. Niestety, lista produktów, w których może być obecny, jest długa i zawiera również produkty owocowe, kiełbasy, konserwy rybne i sosy. Syrop glukozowo-fruktozowy dodany do tych produktów jest źródłem pustych kalorii, które nie dostarczają żadnych składników odżywczych. Owoce, choć są źródłem fruktozy, są ważne dla zdrowia i powinny być częścią codziennego jadłospisu. Mają niską wartość energetyczną, wspomagają uczucie sytości i zawierają wiele witamin, antyoksydantów, minerałów i błonnika. Dlatego ryzyko nadmiernego spożycia fruktozy w owocach jest bardzo niskie. Jeśli zjedziemy owoc przed posiłkiem, to zjedziemy mniej, co nie nastąpi, jeśli wypijemy taką samą ilość napoju słodzonego syropem glukozowo-fruktozowym.