Przerost gruczołu krokowego stanowi problem zdrowotny, który mężczyźni powinni wziąć pod uwagę, zwłaszcza po ukończeniu 50. roku życia. W ciągu stuleci stosowano rozmaite roślinne środki, które wspomagały leczenie oraz łagodziły objawy związane z przerostem gruczołu krokowego, szczególnie w łagodnych formach tej dolegliwości.
Wierzbownica drobnokwiatowa – roślina lecznicza o szerokim zastosowaniu
W ostatnich dekadach wzrosło zainteresowanie dwoma polskimi roślinami leczniczymi – wierzbownicą drobnokwiatową oraz wierzbówką kiprzycą, wykorzystywanymi przede wszystkim w tradycyjnej medycynie klasztornej, w tym przez zakonników bonifratrów, w terapii łagodnego przerostu gruczołu krokowego. Wierzbownica drobnokwiatowa to bylina dorastająca do 60 cm wysokości, rozpowszechniona na terenie całego kraju, zwłaszcza w dolinach rzek, nad zbiornikami wodnymi oraz w rowach melioracyjnych. Jej ziele, bogate w składniki aktywne, stanowi podstawę do produkcji wyciągów stosowanych w medycynie naturalnej. Herba Epilobii wykorzystywana jest w celach terapeutycznych. Preparaty z wierzbownicy i wierzbówki wykazują działanie antybakteryjne, przeciwzapalne, rozkurczowe oraz przeciwbólowe, wspierają regenerację nabłonka i hamują nadmierny rozwój tkanki prostaty. Roślina ta jest szczególnie polecana mężczyznom z powiększoną prostatą, kamicą moczową oraz infekcjami dróg moczowych. W aptekach ziołowych dostępne są suszone ziele wierzbownicy oraz suplementy diety zawierające jej koncentrat.
Korzeń kropidła - naturalny sojusznik w walce z problemami prostaty
Choć kropidło jest często postrzegane jako niepożądany chwast, od wieków wykorzystywane jest ze względu na swoje cenne właściwości lecznicze. Urtica dioica, znana również jako kropidło zwyczajne, była ceniona przez Hipokratesa jako roślina o wyjątkowych właściwościach oczyszczających krew. Ta roślina wzmacnia układ odpornościowy, przeciwdziała starzeniu się organizmu i zapobiega zastojom żółci. W terapii problemów z prostatą stosuje się jednak nie liście, lecz korzeń kropidła (Urticae radix). Badania potwierdzają, że regularne stosowanie ekstraktów z korzenia hamuje rozrost gruczołu krokowego. Warto podkreślić, że taka terapia jest bezpieczna i może być stosowana we wszystkich fazach choroby. Zaleca się dzienną dawkę 4–6 g surowca lub odpowiednią ilość ekstraktu. Ważne: do celów leczniczych należy wykorzystywać korzenie pozyskiwane jesienią lub na wiosnę!
Nawłoć pospolita
Wśród roślin leczniczych stosowanych w zaburzeniach układu moczowego wyróżnia się nawłoć pospolita, potocznie zwana "złotą rózgą". Jej charakterystyczne żółte kwiatostany, zebrane w koszyczki, są powszechnie znane i stanowią charakterystyczny element krajobrazu późnego lata. Wygląd tej rośliny zależy od warunków środowiskowych – w górach tworzy niskie formy, natomiast na nizinach osiąga większe rozmiary. Ziele nawłoci jest bogate w flawonoidy, aktywne biologicznie związki. Roślina ta wykazuje moczopędne działanie dzięki obecności diglikozydu fenolowego – lejokarpozydu, który dodatkowo działa przeciwbólowo i przeciwzapalnie. Inny gatunek, nawłoć kanadyjska, choć początkowo uprawiana jako roślina ozdobna, stała się inwazyjna i wypiera nawłoć pospolitą. Surowcem zielarskim jest ziele nawłoci, stosowane jako środek moczopędny, rozkurczowy i przeciwzapalny. Napar z tej rośliny jest polecany osobom z tendencją do kamicy moczowej, zakażeń układu moczowo-płciowego oraz przerostu gruczołu krokowego. Herbatkę przygotowuje się w proporcji 1 łyżki ziela na szklankę wrzątku, przy czym stosuje się ziele kwitnące jesienią. Ważne jest, że roślinne preparaty moczopędne wymagają zwiększonego spożycia płynów.
Palma sabałowa o liściach piłkowanych
Bocznia piłkowana, inaczej palma sabałowa, to niska roślina palmowa o szaro-zielonych, wachlarzowatych liściach. Rośnie w południowych regionach Ameryki Północnej, gdzie tworzy gęste zarośla. Z jej owoców pozyskuje się olej bogaty w kwasy tłuszczowe i sterole, m.in. beta-sitosterol. Badania wykazały, że lipidowo-sterolowa frakcja z owoców boczni piłkowanej hamuje wiązanie dihydrotestosteronu z receptorami androgenowymi, zapobiegając przekształcaniu testosteronu w DHT i estrogen. Działanie to przypisuje się fitosterolom, co czyni owocami palmy sabałowej i innymi surowcami bogatymi w te związki popularnym w leczeniu łagodnego rozrostu stercza. Kompleks lipidowo-steroidowy z owoców boczni piłkowanej jest skutecznym lekiem stosowanym w terapii zapalenia i rozrostu gruczołu krokowego oraz zaburzeń oddawania moczu. W tym celu wykorzystuje się ekstrakty z nasion palmy sabałowej, które wykazują wyraźne działanie przeciwzapalne, potwierdzone badaniami klinicznymi. Zaleca się stosowanie 1-2 g owoców lub 320 mg lipofilnego ekstraktu dziennie. Pomimo wprowadzenia wielu syntetycznych leków urologicznych, popularność środków naturalnych, takich jak palma sabałowa, nie maleje.
