Choroba Dühringa - inna postać celiakii

Opisana po raz pierwszy pod koniec XIX wieku, choroba Dühringa, podobnie jak celiakia, jest zaburzeniem autoimmunologicznym. Charakteryzuje się ona głównie bardzo swędącymi zmianami skórnymi (takimi jak pęcherzyki i guzki) oraz enteropatią zależną od glutenu, która zazwyczaj nie przejawia się klinicznie lub objawia się w niewielkim stopniu. Opryszczkowe zapalenie skóry należy do chorób przewlekłych z okresami zaostrzeń i remisji. Często występuje ono również razem z innymi chorobami związanymi z autodestrukcją organizmu, takimi jak toczeń rumieniowaty układowy, cukrzyca typu 1 czy choroba Hashimoto. Choroba Dühringa może być rozpoznana w każdym etapie życia, dotyka jednak najczęściej dzieci i młodych ludzi, a rzadziej osób dorosłych i starszych. Mężczyźni są bardziej narażeni na zachorowanie niż kobiety.

Podstawowym objawem choroby Dühringa jest występowanie na skórze plamek, guzków lub pęcherzyków, które powodują świąd i czasami uczucie bólu. W rezultacie na ciele mogą pojawić się dodatkowe rany i uszkodzenia skóry spowodowane drapaniem. Zmiany są zwykle niewielkie i nie obserwuje się rozległych pęcherzy. Zmiany lokalizują się symetrycznie, najczęściej na przedramionach, łokciach, kolanach, ale również w okolicach pośladków, dolnej części kręgosłupa, łopatek, barków i na skórze głowy. Ponadto u osób chorych występują zaburzenia jelit związane ze spożywaniem glutenu. Mogą one być jednak ukryte, a objawy ze strony przewodu pokarmowego (biegunka, wzdęcia itp.) pojawią się tylko po nadmiernym spożyciu glutenu i dotyczą jedynie około 10–20% wszystkich pacjentów.

Jeśli podejrzewa się występowanie opryszczkowatego zapalenia skóry, przeprowadza się badanie zwane biopsją, które polega na pobraniu próbki tkanki ze zmienionej skóry i jej analizie. W przypadku choroby Dühringa, pobiera się zdrową skórę znajdującą się nie dalej niż 1 centymetr od zmiany skórnej (często biopsję przeprowadza się w obrębie karku). Analiza próbki pozwala potwierdzić występowanie tego schorzenia w niemal 100% - stwierdza się obecność złogów IgA w skórze właściwej, charakterystycznych dla choroby Dühringa. Dodatkowo, wykonuje się oznaczenie przeciwciał przeciwko endomysium, które pozwala ocenić zaburzenia jelitowe.

Leczenie choroby Dühringa może obejmować różne metody, włączając farmakoterapię i zmiany w stylu życia. W farmakoterapii wykorzystuje się głównie dapson – lek o immunosupresyjnym działaniu (zmniejszającym reakcję obronną organizmu). Jest on znany ze swojego bardzo szybkiego działania, co prowadzi do ustąpienia symptomów chorobowych. Jednak nie w każdym przypadku jego stosowanie będzie konieczne, gdyż w wielu przypadkach wprowadzenie odpowiedniego modelu żywienia może doprowadzić do remisji.