Ultrasonografia, znana również jako badanie USG, stanowi nieinwazyjną metodę obrazowania opartą na wykorzystaniu wysokoczęstotliwościowych fal dźwiękowych, które umożliwiają wizualizację struktur anatomicznych wewnątrz organizmu. W praktyce ginekologiczno-położniczej procedura ta odgrywa kluczową rolę w monitorowaniu rozwoju płodu, ocenie jego parametrów biometrycznych oraz wykrywaniu ewentualnych nieprawidłowości. W przypadkach wymagających bardziej zaawansowanej analizy – na przykład przy badaniu przepływów krwi w łożysku lub ocenie akcji serca płodu – stosuje się specjalistyczną technikę Dopplerowską. Charakteryzuje się ona wyższą energią emitowanych fal, co wiąże się z większym potencjałem termicznym, czyli zdolnością do podnoszenia temperatury tkanek w porównaniu do standardowych badań ultrasonograficznych. Zjawisko to budzi uzasadnione obawy dotyczące bezpieczeństwa, zwłaszcza przy częstym lub długotrwałym stosowaniu tej metody diagnostycznej.
Zagrożenia usg
Wykonywanie usg prowadzi do przegrzewania skanowanych tkanek w różnym stopniu w zależności od ekspozycji oraz od tego, jak często przesuwana jest głowica.. Jeśli badanie wykonywane jest prawidłowo, temperatura płodu wzrasta o 1–1, 5 stopnia i jest to bezpieczna granica.. W przypadku zbyt częstego wykonywania tego rodzaju badania lub gdy trwa ono zbyt długo, temperatura może wzrosnąć nawet pięć razy bardziej i wtedy może negatywnie wpływać na rozwój dziecka.. W przypadku usg typu Doppler temperatura w momencie badania wzrasta nawet o 10 stopni i jest to bardzo niebezpieczne.. Najbardziej wrażliwy na przegrzanie jest mózg rozwijającego się płodu.. Dodatkowo usg powoduje powstawanie w tkankach fali akustycznych czyli drgań, które mechanicznie wpływają na błony komórkowe.. Szczególnie wrażliwy na ten czynnik jest układ nerwowy płodu.. Drgania emitowane w trakcie badania zmniejszają przepuszczalność błon komórkowych, co wpływa na nieprawidłowe przesyłanie bodźców układu nerwowego.. W momencie, gdy badanie jest wykonywane nieodpowiednio, staje się ono bardzo niebezpieczne dla rozwijającego się płodu.. Badania pokazują, że zbyt częste wykonywanie usg może powodować przyspieszenie porodu, poronienia, niską masę urodzeniową, słabszą kondycję dziecka w trakcie porodu oraz zaburzenia rozwoju mowy.. Usg typu Doppler zwiększa dwukrotnie ryzyko śmierci okołoporodowej oraz opóźnia rozwój i wzrost wewnątrzmaciczny.. W Szwecji badanie ultrasonograficzne wykonywane jest zaledwie jeden raz pomiędzy 18 a 20 tygodniem ciąży, natomiast badanie ginekologiczne w ogóle nie ma miejsca.. Zaledwie 5% porodów kończy się w tym kraju przedwcześnie, a śmiertelność noworodków wynosi tu 1, 5 na 1000 urodzeń i jest drugą najniższą wartością w Europie, zaraz po Islandii.. Ciąża to naturalny stan organizmu, dlatego nie warto narażać zdrowia dziecka i wykonywać badanie ultrasonograficzne przy każdej wizycie u ginekologa.. Zbyt częste jego stosowanie stwarza niebezpieczeństwo przegrzania płodu, co może skutkować nieodpowiednim jego rozwojem, a zwłaszcza układu nerwowego oraz samego mózgu.
