Skip to main content
Blog

Oliwa z oliwek - sława sama przez siebie

Sophia Williams

Sophia Williams

2026-03-19
3 min. czytania
Oliwa z oliwek - sława sama przez siebie
89 wyświetleń
Dzięki śródziemnomorskiej diecie, która uznawana jest za najbardziej zdrową na świecie, oliwa z oliwek stała się nieodłącznym elementem w polskich domach. Mimo wysokiego spożycia tłuszczu przez mieszkańców krajów śródziemnomorskich, procent osób z chorobami układu krążenia jest tam niewielki. Wszystko to dzięki jednonienasyconym tłuszczom roślinnym omega-9, które dominują w oliwie.

Najwyższej jakości oliwa z pierwszej prasy

Oferta na rynku jest ogromna, ale nie wszystkie oleje są równe. Sposób pozyskiwania ma znaczący wpływ na ich jakość i właściwości zdrowotne. Tanio produkowane oleje najczęściej powstają w wyniku ekstrakcji chemicznej i rafinacji osadów po pierwszym wytłaczaniu oliwek. W skrócie, są to produkty uboczne, które pozostają po najcenniejszych składnikach. Należy starannie czytać etykiety i wybierać oliwę extra virgin, czyli oliwę z pierwszego wytłoczenia. Można też szukać oliwy niefiltrowanej, która zawiera aż 30% więcej przeciwutleniaczy. Oliwa powinna być sprzedawana w ciemnej butelce, aby chronić ją przed światłem słonecznym, które wpływa na proces jełczenia tłuszczów. Nie jest konieczne przechowywanie jej w lodówce.

Drogi olej

Olej z oliwek składa się głównie z kwasu oleinowego, który może służyć jako zamiennik tłuszczów nasyconych w celu zapobiegania miażdżycy i chorobom serca. Wiele badań wykazało, że spożywanie oleju z oliwek może mieć korzystny wpływ na miażdżycę. Kwas oleinowy pomaga w obniżaniu poziomu cholesterolu i zapobiega utlenianiu tłuszczów w cząsteczkach lipoprotein LDL, co zmniejsza ryzyko wystąpienia stanu zapalnego, który jest główną przyczyną miażdżycy. W tym samym czasie kwas oleinowy zwiększa poziom frakcji HDL, co zapobiega osadzaniu się cholesterolu na ścianach tętnic. Olej z oliwek jest także źródłem roślinnych fitosteroli, które mają podobny efekt. Długoterminowe badania wykazały, że regularne spożywanie fitosteroli może zapobiegać rozwojowi miażdżycy w naczyniach krwionośnych. Wśród fitosteroli, β-sitosterol jest najważniejszy, ponieważ występuje w oliwie w największej ilości. Innego ważnego składnika oleju z oliwek jest oleuropeina, która obniża ciśnienie krwi, rozszerza naczynia krwionośne i działa rozkurczowo.

Oliwa z oliwek – nie tylko dla serca

Oliwa z oliwek zawiera witaminę E oraz polifenole, które działają jako przeciwutleniacze i ograniczają produkcję wolnych rodników, które mogą mieć wpływ na rozwój nowotworów poprzez uszkodzenie materiału genetycznego komórek. Wiele badań epidemiologicznych potwierdza niższą częstość występowania nowotworów różnych narządów, głównie jelita grubego, u osób stosujących dietę śródziemnomorską opartą na oliwie z oliwek. Skwalen, który występuje w oliwie, wykazuje właściwości przeciwbakteryjne, wspomaga funkcje detoksykacyjne wątroby i sprzyja regeneracji trzustki, co zmniejsza ryzyko cukrzycy typu 2. Skwalen działa poprzez wiązanie cząsteczek tlenu oraz dostarczanie go do komórek, a także poprawia przekazywanie sygnałów między komórkami i elastyczność skóry.

Optymalne proporcje kwasów omega-3, -6 i -9

Oliwa z oliwek jest obfitym źródłem kwasów omega-9 (oleinowego), które odgrywają kluczową rolę w zapobieganiu chorobom układu krążenia i sercowo-naczyniowego. Jednak dla prawidłowego funkcjonowania organizmu niezbędne są także wielonienasycone kwasy omega-3 oraz omega-6, które muszą być dostarczane wraz z pokarmami. Te ostatnie odgrywają znaczącą rolę w regulacji pracy serca i układu nerwowego. Z uwagi na skąpą zawartość kwasów omega-3 w oliwie z oliwek, istotne jest uwzględnienie w codziennej diecie produktów, które je zawierają, takich jak tłuste ryby morskie, orzechy, nasiona i inne oleje (takie jak olej rzepakowy i olej lniany). Oliwa z oliwek powinna być stosowana na zimno, dodając ją do sałatek lub lekko schłodzonej zupy, aby zapewnić stabilność kwasów tłuszczowych i ich korzystny wpływ na zdrowie. Smażenie i nadmierne podgrzewanie oliwy z oliwek może utlenić tłuszcz i zmienić go w silny kancerogen. Dopuszczalne jest jednak podsmażanie na małym ogniu i niewielkiej ilości oliwy, a także dodanie odrobinę wody do patelni, co spowolni proces podgrzewania.
Sophia Williams

Sophia Williams

Zobacz profil

Skanuj ten kod QR, aby szybko uzyskać dostęp do tej strony na swoim urządzeniu mobilnym.

QR Code