Kwasy L-askorbinowe dla dzieci – działanie, dawkowanie, rekomendacje

Witamina C, mimo że nazywana jest `prawoskrętną`, jest w rzeczywistości kwasem L-askorbinowym, który jest powszechnie mylony z lewoskrętnością. Jednak L nie oznacza lewoskrętności, ale odnosi się do konfiguracji przestrzennej atomów wokół przedostatniego atomu węgla w łańcuchu. W przypadku kwasu L-askorbinowego, atomy wodoru i tlenu układają się po lewej stronie w schemacie budowy cząsteczki, co może prowadzić do nieporozumień. W rzeczywistości, kwas L-askorbinowy jest prawoskrętny.

Od czasu rozstrzygnięcia kwestii budowy witaminy C, można wspomnieć o jej właściwościach. Witamina C jest substancją niezwykle istotną dla funkcjonowania organizmu. Przede wszystkim warunkuje prawidłowe funkcjonowanie układu odpornościowego (co niestety nie oznacza, że zwiększone jej spożycie w okresie choroby przyspieszy powrót do zdrowia). Witamina C jest najbardziej znanym antyoksydantem. Z łatwością może przekazywać elektrony na inne związki, dlatego posiada zdolność neutralizowania wolnych rodników. Dzięki tej właściwości kwas askorbinowy pełni rolę ochronną przed chorobami sercowo-naczyniowymi, ale także przed zmianami nowotworowymi. Zbyt wysokie nagromadzenie wolnych rodników prowadzi do tzw. stresu oksydacyjnego, w wyniku którego komórkowe DNA jest bardziej podatne na uszkodzenie. Wszelkie mutacje zachodzące w obrębie materiału genetycznego mogą być niebezpieczne i sprzyjać niewłaściwej produkcji niektórych związków i wystąpieniu zmian nowotworowych. Witamina C zapobiega także przekształcaniu się azotanów w szkodliwe nitrozoaminy. Azotany przyjmowane np. Wraz z żywnością (w tym z mięsem, szczególnie peklowanym czy wędzonym) pod wpływem działania np. Helicobacter pylori przekształcane są w azotyny, a te z kolei we wspomniane wyżej nitrozwiązki. Nitrozoaminy posądzane są m.in. O zwiększenie ryzyka nowotworów, w tym wątroby, jelita grubego, płuc, trzustki, żołądka, nerek, języka. Witamina C jest również niezbędna w syntezie kolagenu, czyli białka występującego w dziąsłach, zębach, tkance kostnej. Pełni w tym kontekście rolę aktywatora enzymu, który bierze udział w jego tworzeniu. Wspomniana wcześniej łatwość z jaką witamina C staje się dawcą elektronów stoi za niezwykle istotną rolą jaką kwas l-askorbinowy pełni w syntezie noradrenaliny, jak również w zwiększaniu przyswajalności żelaza niehemowego, czyli tego, które dostarczamy wraz z produktami roślinnymi. Witamina C redukuje (tzn. Przekazuje elektron) żelazo (iii) do żelaza (ii), które z łatwością ulega wchłonięciu w dwunastnicy.

Potrzeby organizmu na witaminę C są określone przez normy żywieniowe IŻŻ, wynosząc 90 mg dla mężczyzn i 75 mg na dobę dla kobiet. Dodatkowo, w przypadku spożywania zbilansowanej diety, łatwo jest spełnić wymagania organizmu w odniesieniu do tej witaminy. Witamina C jest dobrze rozpuszczalna w wodzie i jest głównie absorbować w dwunastnicy. Jednak palenie tytoniu może mieć niekorzystne wpływ na proces jej absorbencji. Zwiększone zapotrzebowanie na witaminę C dotyczy osób narażonych na chroniczny stres, przewlekłe wysiłki fizyczne, ciężarne i karmiące kobiety oraz diabetyków. Niektórzy, zwłaszcza zwolennicy medycyny alternatywnej, opowiadają się za spożywaniem bardzo wysokich dawek witaminy C, sięgając nawet 2 g dziennie. Jednakże nie ma wystarczających dowodów na to, że taka praktyka może leczyć jakąkolwiek chorobę. Zróżnicowana dieta obfitująca w warzywa i owoce jest wystarczająca do spełnienia wymagań organizmu na witaminę C. Z tego powodu, nie należy bezpodstawnie stosować suplementów diety.

Opieranie się na suplementach jako głównym źródle niezbędnych witamin i pierwiastków jest rozważną praktyką, szczególnie w przypadku dzieci. W rzeczywistości witamina C z produktów spożywczych jest tą samą substancją chemiczną, która jest zamknięta w tabletkach na półkach aptecznych, jednak żaden suplement nie może zastąpić naszym warzywom czy owocom. Dlaczego? Poza witaminami lub minerałami produkty roślinne dostarczają nam także innych związków, takich jak polifenole lub antyoksydanty. Dlatego są one jedynymi w swoim rodzaju, tak jak ich skład i właściwości. Instytut Żywności i Żywienia podkreśla, że odpowiednio prowadzona dieta nie wymaga dodatkowej suplementacji. Mit lewoskrętnej witaminy C został już jednoznacznie obalony. Powinniśmy podchodzić z rozwagą do przyjmowania wszelkiego rodzaju suplementów (choć są sytuacje, w których jest to zalecane), nie tylko ze względów zdrowotnych, ale także finansowych.